✍️ महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. २५ एप्रिल २०२६ ।। मध्यपूर्वेतील तणावाने पुन्हा एकदा जागतिक अर्थकारणाची नस पकडली आहे. Strait of Hormuz या अत्यंत महत्त्वाच्या सामुद्रधुनीत अमेरिका आणि इराण यांच्यात वाढलेल्या संघर्षामुळे तेलाच्या किमतींनी झपाट्याने उसळी घेतली आहे. Brent Crude ची किंमत प्रति बॅरल १०६ डॉलरच्या पुढे गेल्याने ऊर्जा बाजारात अस्थिरता पसरली आहे. जगातील जवळपास २० टक्के तेल पुरवठा या अरुंद समुद्री मार्गातून होतो, त्यामुळे येथे निर्माण झालेली कोणतीही अडचण थेट जगभर परिणाम घडवते—आणि सध्या तेच घडताना दिसत आहे.
या तणावाचा थेट परिणाम म्हणजे जहाज वाहतुकीवर पडलेली मर्यादा. एकेकाळी दररोज शंभरहून अधिक जहाजांनी गजबजणारा हा मार्ग आता जवळपास ठप्प झाला आहे. इराणने काही जहाजांवर नियंत्रण मिळवल्याचा दावा केला आहे, तर अमेरिकेने निर्बंधांची तलवार अधिक धारदार केली आहे. Donald Trump यांनी घेतलेली आक्रमक भूमिका परिस्थिती अधिकच चिघळवणारी ठरतेय. त्यांनी इराणी हालचालींना प्रत्युत्तर देण्यासाठी नौदलाला थेट आदेश दिल्याचे सांगितले असून, त्यामुळे या संघर्षाचे रूपांतर मोठ्या लष्करी चकमकीत होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
तेलाच्या वाढत्या किमतींचा फटका केवळ पेट्रोलपंपावरच बसत नाही, तर जागतिक अर्थव्यवस्थेवर त्याचे पडसाद उमटतात. S&P 500 आणि Nasdaq Composite यांसारख्या प्रमुख निर्देशांकांमध्ये घसरण दिसून आली आहे. ऊर्जा महागली की उत्पादन खर्च वाढतो, महागाई डोके वर काढते आणि त्याचा परिणाम सर्वसामान्यांपर्यंत पोहोचतो. त्यामुळे होर्मुझमधील हा तणाव केवळ दोन देशांपुरता मर्यादित न राहता, संपूर्ण जगाच्या खिशावर आणि अर्थकारणावर परिणाम करणारा ठरत आहे.