पुणे–संभाजीनगर दोन तासांत, मुंबई–बेंगळुरू पाच तासांत; ५० हजार कोटींच्या महामार्ग प्रकल्पांनी विकासाला नवी दिशा
महाराष्ट्र २४ ।। प्रतिनिधी ।। दि. १९ जुलै २०२६ ।। रस्ते म्हणजे केवळ डांबराचे पट्टे नसतात; ते राज्याच्या विकासाच्या नसा असतात. त्या नसांत वेगाने रक्त वाहू लागले की उद्योग, व्यापार, रोजगार आणि अर्थव्यवस्था नव्या जोमाने धावू लागते. महाराष्ट्रातील वाहतूक व्यवस्थेला नवी गती देणाऱ्या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पांची घोषणा करत केंद्रीय रस्ते वाहतूक व महामार्ग मंत्री नितीन गडकरी यांनी राज्याच्या विकासाचा मोठा आराखडा समोर ठेवला आहे. पुणे ते संभाजीनगर अवघ्या दोन तासांत, तर मुंबई ते बेंगळुरू केवळ पाच तासांत गाठण्याचे स्वप्न आता प्रत्यक्षात उतरवण्याच्या दिशेने पावले टाकली जात आहेत. राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाच्या माध्यमातून सुमारे ५० हजार कोटी रुपयांच्या कामांना लवकरच सुरुवात होणार असल्याने महाराष्ट्राच्या पायाभूत सुविधांच्या इतिहासात नवे पर्व सुरू होण्याची चिन्हे दिसत आहेत.
या आराखड्यात शिरूर–संभाजीनगर सुमारे १५ हजार कोटी रुपयांचा उन्नत मार्ग विशेष महत्त्वाचा ठरणार आहे. हा प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर पुणे–संभाजीनगर प्रवासाचा वेळ दोन तासांवर येईल, तर पुढे संभाजीनगर–नागपूर अंतरही सुमारे पाच तासांत पार करता येईल. दिल्ली–चेन्नई महामार्गावरील महाराष्ट्रातील भागात तब्बल ३२० किलोमीटर अंतर कमी होणार असल्याने मालवाहतूक आणि उद्योगांना मोठा दिलासा मिळणार आहे. संत ज्ञानेश्वर महाराज पालखी मार्गाच्या सुशोभीकरणासाठी १,२५० कोटी रुपयांची कामे सुरू असून, हा मार्ग धार्मिक पर्यटनाच्या दृष्टीनेही नवे आकर्षण ठरणार आहे. म्हणजेच रस्ते केवळ शहरांना जोडणार नाहीत, तर अर्थकारण, श्रद्धा आणि विकास यांनाही एकाच धाग्यात गुंफणार आहेत.
पुणे शहरातील वाढत्या वाहतूक कोंडीवरही मोठा उपाय सुचवण्यात आला आहे. एका खांबावर दोन स्तरांची वाहतूक व्यवस्था उभारण्याची अभिनव संकल्पना मांडण्यात आली असून, खालच्या स्तरावर रस्ता आणि वरच्या स्तरावर मेट्रो धावणार आहे. हडपसर–उरुळी कांचन मेट्रो, दिवेघाट बोगदा, ठाणे–पुणे आणि तळेगाव–शिरूर मार्गांसाठी सुमारे १० हजार कोटी रुपयांची कामे प्रस्तावित आहेत. पुरंदर विमानतळासाठी जमीन संपादनाचे कामही वेगाने सुरू असून, राज्याच्या वाहतूक नकाशावर आणखी एक महत्त्वाचा टप्पा गाठण्याची तयारी सुरू आहे. वाहतुकीचा प्रश्न सोडवण्यासाठी केवळ घोषणा नव्हे, तर दूरदृष्टीने आखलेले नियोजन आवश्यक असते आणि या प्रकल्पांमधून त्याची झलक दिसून येते.
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी २०३० पर्यंत पुण्याला आधुनिक शहर म्हणून घडवण्याचा विश्वास व्यक्त केला आहे. मात्र कोणत्याही शहराची ओळख उंच इमारतींनी नव्हे, तर सुरळीत वाहतूक, मजबूत पायाभूत सुविधा आणि नागरिकांच्या वेळेची बचत करणाऱ्या व्यवस्थेने ठरते. इनर-आउटर रिंग रोड, मेट्रो, द्रुतगती महामार्ग आणि नव्या संपर्क मार्गांची ही साखळी वेळेत पूर्ण झाली, तर महाराष्ट्राच्या औद्योगिक आणि आर्थिक प्रगतीला नवी चालना मिळेल. विकासाच्या नावाने घोषणा करणे सोपे असते; पण त्या वेळेत पूर्ण करून जनतेच्या आयुष्यात बदल घडवणे, हीच खरी कसोटी असते. आता महाराष्ट्राच्या नजरा त्या कसोटीच्या निकालाकडे लागल्या आहेत.