११ अन्ननिर्मिती युनिटवर छापे; मुंबई, पुण्यातील हॉटेल्सवरही परवाना निलंबनाची कारवाई
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ११ सप्टेंबर २०२६ ।। सणासुदीच्या तोंडावर घरात फराळाचा वास दरवळण्याआधीच अन्नाच्या नावाखाली काय चालले आहे, याचा दुर्गंध FDAच्या कारवाईने बाहेर काढला आहे. ठाण्यातील शिळ-दिवा परिसरातील वास्कर कंपाउंड येथे ९ सप्टेंबरला अन्न व औषध प्रशासनाने ११ अन्ननिर्मिती आस्थापनांवर धाड टाकली. बटाटा वेफर्स, चिवडा, शेव, भाकरवडी, नमकीन आणि इतर पदार्थ तयार करणाऱ्या या ठिकाणी अस्वच्छता, कीटकांचा प्रादुर्भाव, सांडपाणी आणि स्वच्छतेच्या नियमांकडे दुर्लक्ष आढळल्याचे FDAच्या कारवाईत नमूद आहे. तब्बल २८,९५५ किलो आणि ५६ लिटर मालाची एकूण किंमत ₹२०,४८,८०१.५० असल्याचे वृत्त आहे.

कारवाई झालेल्या आस्थापनांमध्ये मे. राकेश लालजी गुप्ता, मे. राहुल फूड्स, मे. कृष्णा बनाना चिप्स, मे. कोमल वेफर्स, मे. चस्का मस्का फूड्स, मे. ओम साई ट्रेडर्स फरसाण, मे. हरीश चस्का फूड, मे. धर्मराज फ्रूट सप्लाय, मे. अंतिमा फरसाण आणि वेफर्स, मे. नित्या फरसाण आणि चकली तसेच मे. विमल नमकीन यांचा समावेश आहे. अनेक ठिकाणी वैध अन्न सुरक्षा परवाना नसणे, उत्पादन परिसर अस्वच्छ असणे आणि कामगारांकडून आवश्यक स्वच्छता साधनांचा वापर न होणे, अशा त्रुटी निदर्शनास आल्याचे सांगण्यात आले. म्हणजे ग्राहकाच्या ताटात पदार्थ जाण्यापूर्वी तो कोणत्या परिस्थितीत तयार झाला, हा प्रश्नच या कारवाईने उभा केला आहे.
मुंबई विभागातही FDAने सहा आस्थापनांवर कारवाई केल्याचे दिलेल्या माहितीत नमूद आहे. श्री गजानन वडापाव, स्नॅक्स सेंटर, M/s. Samarth Sweets, एकविरा झुणका भाकर केंद्र, मनीषा स्वीट्स, मे. नवाब सीख कॉर्नर, हॉटेल अश्विन आणि मे. जय महाराष्ट्र मसाला डोसा कॉर्नर यांच्यावर स्वच्छता व अन्नसुरक्षा नियमांच्या उल्लंघनांबाबत कारवाई करण्यात आल्याचे सांगण्यात आले आहे. पुणे विभागात हॉटेल शाही (मलकापूर, कराड), M/s. Saber Restaurant (भुशी गाव, लोणावळा) आणि M/s. Sairat Biryani (कोरेगाव पार्क, पुणे) यांचे परवाने निलंबित केल्याचा दावा आहे. मात्र या विशिष्ट नावांच्या कारवाईची स्वतंत्र अधिकृत ऑनलाइन अधिसूचना सहज उपलब्ध झाली नाही; त्यामुळे अंतिम कायदेशीर स्थिती FDAच्या आदेशावरच अवलंबून राहील.
सणासुदीला अन्नाची मागणी वाढते आणि त्याचबरोबर बेपर्वाईलाही बाजार मिळतो. म्हणून FDAची कारवाई केवळ माल जप्त करण्यापुरती मर्यादित राहून चालणार नाही; पुढे तपासणी, नमुने, प्रयोगशाळा अहवाल आणि दोषींवर कायदेशीर कारवाईही तितकीच महत्त्वाची आहे. सामूहिक अन्नवाटप, भंडारे आणि धार्मिक कार्यक्रमांच्या आयोजकांनीही परवानाधारक स्वयंपाकगृह, स्वच्छ पाणी, योग्य साठवणूक आणि तापमान नियंत्रणाची काळजी घ्यावी. कारण ग्राहकाला प्लेटमध्ये काय आहे हे दिसते; पण ते तयार करताना स्वयंपाकघरात काय झाले, हे FDAच्या तपासणीतच समोर येते. अन्नाच्या नावाखाली आरोग्याशी खेळ करणाऱ्यांसाठी आता ‘चव’पेक्षा नियम मोठे ठरणे गरजेचे आहे.
