राष्ट्रीय आणि प्रादेशिक सुट्ट्यांमुळे काही राज्यांत शाखा ११ दिवसांपर्यंत बंद; महाराष्ट्रातही महत्त्वाच्या तारखा लक्षात ठेवा
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ३० सप्टेंबर २०२६ ।। ऑक्टोबर महिना सणांचा असतो; पण बँक ग्राहकांसाठी तो कधी कधी नियोजनाचा कस पाहणारा ठरतो. भारतीय रिझर्व्ह बँकेच्या सुट्टीच्या कॅलेंडरनुसार ऑक्टोबर २०२६ मध्ये राष्ट्रीय आणि प्रादेशिक सुट्ट्यांमुळे काही राज्यांमध्ये बँक शाखा ११ दिवसांपर्यंत बंद राहू शकतात. मात्र, ही संख्या संपूर्ण देशासाठी एकसारखी नाही. राज्यागणिक सुट्ट्यांमध्ये फरक आहे. २ ऑक्टोबरला महात्मा गांधी जयंतीनिमित्त देशभर शाखा बंद राहतील. त्यानंतर १० ऑक्टोबरला दुसरा शनिवार, ४, ११, १८ आणि २५ ऑक्टोबरला रविवार असल्याने नियमित सुट्ट्या आहेत. २० ऑक्टोबरला विजयादशमी असून अनेक राज्यांमध्ये त्या दिवशी बँकांना सुट्टी आहे. त्यामुळे चेक जमा करणे, रोख रक्कम भरणे, कर्जाचे कागदपत्र, पासबुक किंवा अन्य शाखाविषयक कामे शेवटच्या क्षणी करण्याची सवय ग्राहकांना महागात पडू शकते.
महाराष्ट्राचा हिशेब वेगळा आहे. उपलब्ध राज्यनिहाय यादीनुसार महाराष्ट्रात २ ऑक्टोबर गांधी जयंती, १० ऑक्टोबर दुसरा शनिवार, २० ऑक्टोबर विजयादशमी आणि २४ ऑक्टोबर चौथा शनिवार या तारखांना बँक शाखा बंद राहतील; याशिवाय चार रविवार नियमित सुट्ट्या आहेत. म्हणजे महाराष्ट्रातील ग्राहकांनी सण आणि सप्ताहअखेरच्या सुट्ट्यांचा मेळ लक्षात घेऊन बँकेची कामे आधी उरकणे अधिक शहाणपणाचे ठरेल. दुसरीकडे, देशातील काही भागांत १७ ते २३ ऑक्टोबरदरम्यान दुर्गापूजा, दसरा, विजयादशमी आणि स्थानिक उत्सवांमुळे सलग किंवा जवळच्या तारखांना शाखा बंद राहणार आहेत. बंगळुरू, कोलकाता, अगरतळा, गंगटोक, इम्फाळ, शिमला आणि अहमदाबादसारख्या शहरांसाठी प्रादेशिक सुट्ट्या वेगळ्या आहेत. त्यामुळे ‘ऑक्टोबरमध्ये ११ दिवस बँक बंद’ एवढेच पाहून उपयोग नाही; आपल्या शाखेची राज्यनिहाय सुट्टी तपासणे हाच खरा शहाणपणा.
शाखेचे शटर खाली असले तरी बँकिंग व्यवस्था पूर्णपणे ठप्प होत नाही. UPI, ATM, इंटरनेट बँकिंग, मोबाइल बँकिंग आणि अनेक डिजिटल व्यवहार सामान्यतः सुरू राहतात; मात्र चेक क्लिअरन्स, रोख व्यवहार आणि प्रत्यक्ष शाखेत करावी लागणारी कामे सुट्टीमुळे पुढे ढकलली जाऊ शकतात. त्यातच बँक कर्मचाऱ्यांच्या पाच दिवसांच्या कामकाजाच्या मागणीचा मुद्दाही अजून चर्चेत आहे. UFBUचा २८ ते ३० सप्टेंबरचा प्रस्तावित संप पुढे ढकलण्यात आला असून, IBA आणि UFBUमध्ये या विषयावर उच्चस्तरीय समिती स्थापन करण्याचे ठरले आहे. मागण्यांवर तोडगा न निघाल्यास २६ ऑक्टोबरपासून अनिश्चितकालीन संपाचा इशारा देण्यात आला आहे; तो सध्या निश्चित झालेला संप समजणे चुकीचे ठरेल. त्यामुळे ऑक्टोबरमध्ये बँकिंग काम असेल तर ‘उद्या करू’ हा भारतीयांचा आवडता मंत्र बाजूला ठेवून तारीख, राज्य आणि शाखा तपासा—नाहीतर बंद दरवाज्यासमोर उभे राहून बँकेला नव्हे, स्वतःच्या नियोजनालाच दोष द्यावा लागेल.