२०२८ पर्यंत जगावर युद्धाचे सावट?

जॉन होग यांचा अणुयुद्ध, २७ वर्षांच्या संघर्षाचा आणि अमेरिकेच्या वर्चस्वाला धक्का बसण्याचा दावा; मात्र भविष्यवाणीला वैज्ञानिक आधार नाही

महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। जगाचा अंत जवळ आल्याच्या भाकितांनी पुन्हा एकदा भीतीचे बाजार गरम केले आहेत. अमेरिकेचे भविष्यवेत्ता म्हणून प्रसिद्धी मिळवलेले जॉन होग यांनी २०२८ पर्यंत अणुहल्ल्याचा धोका, दीर्घकालीन जागतिक युद्ध आणि अमेरिकेच्या जागतिक वर्चस्वाला धक्का बसण्याची शक्यता व्यक्त केली आहे. फ्रान्सचे सोळाव्या शतकातील भविष्यवेत्ता नॉस्त्रेदमस यांच्या लिखाणाचा सुमारे ४० वर्षे अभ्यास केल्याचा होग यांचा दावा आहे. मात्र इतिहासातील संदिग्ध काव्यपंक्तींचा आजच्या राजकारणाशी संबंध जोडणे म्हणजे भविष्याचा निर्विवाद पुरावा नव्हे. ‘द सन’ने २४ ऑक्टोबरला प्रसिद्ध केलेल्या वृत्तात होग यांचे दावे मांडले आहेत; त्यातून या घटना प्रत्यक्ष घडणार असल्याचे सिद्ध होत नाही. अणुयुद्ध, तिसरे महायुद्ध आणि जागतिक आर्थिक कोसळण्याच्या घोषणा मथळ्यांत खळबळ उडवू शकतात; पण पुराव्याविना त्यांना सत्य मानणे म्हणजे भीतीला बातमीचे रूप देणे होय.

होग यांच्या मते, अमेरिका आणि इराण यांच्यातील संघर्ष चिघळल्यास अण्वस्त्रांच्या वापराचा धोका निर्माण होऊ शकतो. इराणच्या अणुकेंद्रांवर हल्ला झाल्यास अरबी समुद्रातील अमेरिकी युद्धनौकांना प्रत्युत्तरादाखल लक्ष्य केले जाऊ शकते, असाही त्यांचा अंदाज आहे. रशिया-युक्रेन युद्धात नाटो देशांचा थेट सहभाग वाढल्यास संघर्ष युरोपबाहेर पसरण्याची आणि अणुयुद्धाचा धोका वाढण्याची भीतीही त्यांनी व्यक्त केली आहे. याशिवाय सौदी अरेबियाचे युवराज मोहम्मद बिन सलमान यांचा मृत्यू किंवा हत्या झाल्यास २७ वर्षे चालणाऱ्या युद्धाला सुरुवात होऊ शकते, असा दावा त्यांनी नॉस्त्रेदमस यांच्या ‘मैबस’ (Mabus) या संदिग्ध उल्लेखाशी जोडला आहे. मात्र ‘मैबस’ म्हणजे मोहम्मद बिन सलमान, याचा ठोस पुरावा नाही. या साऱ्या शक्यता होग यांच्या वैयक्तिक व्याख्या आहेत; अधिकृत गुप्तचर निष्कर्ष किंवा सिद्ध झालेली माहिती नाहीत.

२०२८ पर्यंत अमेरिकेवर कर्ज, महागाई, इंधनटंचाई आणि राजकीय अस्थिरतेचे संकट कोसळेल, तसेच सप्टेंबर २०२८ पर्यंत तिचे जागतिक वर्चस्व कमकुवत होईल, असाही होग यांचा अंदाज आहे. पश्चिम आशियातील ऊर्जा केंद्रे उद्ध्वस्त झाल्यास तेलपुरवठा, अन्नधान्याच्या किमती आणि जागतिक अर्थव्यवस्थेवर परिणाम होऊ शकतो; परंतु हे संभाव्य परिणाम आहेत, निश्चित घडामोडी नव्हेत. नॉस्त्रेदमस यांच्या संदिग्ध लिखाणाचे वेगवेगळे अर्थ लावले जात असल्याचे इतिहासविषयक अभ्यासकांनीही अधोरेखित केले आहे. त्यामुळे ‘जगाचा अंत रोखणे कोणाच्याही हातात नाही’ असा निष्कर्ष काढणे दिशाभूल करणारे आहे. होग यांनी या इशाऱ्यांचा उद्देश शांततेची गरज अधोरेखित करणे असल्याचे म्हटले आहे. युद्धाचा धोका गंभीरपणे घ्यावा; पण भविष्यवाणीला तथ्य समजून घाबरू नये. जगाचे भविष्य गूढ भाकितांपेक्षा राजनैतिक निर्णय, आंतरराष्ट्रीय सहकार्य आणि संघर्ष टाळण्याच्या प्रयत्नांवर अधिक अवलंबून आहे.