शहरात ३,१५४ रुग्णांची नोंद; रक्तपिशव्यांची मागणी दीड हजार, उपलब्धता मात्र ८०० ते ९००; आयुक्त नवल किशोर राम यांचे खासगी रुग्णालयांना स्पष्ट निर्देश
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। पुण्याच्या विकासाचा गाजावाजा सुरू असतानाच डासांनी शहराच्या आरोग्यव्यवस्थेला चांगलेच घाम फोडले आहेत. डेंग्यूच्या रुग्णांची संख्या ३,१५४ वर पोहोचली असून, रक्त आणि प्लेटलेट्सच्या वाढत्या मागणीमुळे रुग्णांच्या नातेवाइकांची धावपळ सुरू आहे. महाराष्ट्रात २१ ऑक्टोबरपर्यंत १३,९५५ डेंग्यू रुग्णांची नोंद झाली; मागील वर्षी याच कालावधीत ही संख्या १०,९२४ होती. मृत्यूंचा आकडाही दोनवरून अकरावर गेल्याचे वृत्त आहे. मुंबईनंतर पुण्यात सर्वाधिक रुग्ण नोंदले गेले आहेत. या पार्श्वभूमीवर महापालिका आयुक्त नवल किशोर राम यांनी खासगी रुग्णालयांच्या प्रतिनिधींशी बैठक घेऊन खाटांची कमतरता असल्याचे कारण देत डेंग्यू रुग्णांना दाखल करण्यास नकार देऊ नका, असे बजावले. आर्थिक अडचणींमुळे उपचार रखडू नयेत म्हणून सरकारी आरोग्य योजनांची माहिती रुग्णांना देण्याचेही निर्देश दिले. संशयित आणि निश्चित रुग्णांची नोंद आयएचआयपी पोर्टलवर करण्यास सांगण्यात आले आहे. रुग्णसंख्येचा हा आकडा केवळ कागदावरील नोंद नाही; प्रत्येक संख्येमागे चिंताग्रस्त कुटुंब आहे.
महापालिकेच्या क्षेत्रनिहाय आकडेवारीत औंध-बाणेर २८० रुग्णांसह आघाडीवर आहे. कोथरूडमध्ये २७१, नगर रस्ता-वाघोलीत २६७, येरवडा-वडगाव शेरीत २०१, तर कोंढवा-उंड्रीत १२१ रुग्ण नोंदले गेले आहेत. अधूनमधून पडणारा पाऊस, बांधकामस्थळी साचलेले पाणी, उघड्या टाक्या आणि निष्काळजीपणे ठेवलेली पाण्याची भांडी डासांच्या उत्पत्तीला निमंत्रण देतात. त्यामुळे केवळ फवारणी करून जबाबदारी झटकता येणार नाही; नियमित तपासणी, पाणी साचू न देणे आणि नागरिकांचा सहभाग आवश्यक आहे. तीव्र पोटदुखी, सतत उलट्या, रक्तस्त्राव किंवा अतिसुस्ती दिसल्यास तातडीने वैद्यकीय मदत घ्यावी. डेंग्यू झालेल्या प्रत्येक रुग्णाला प्लेटलेट्स द्याव्याच लागतात असे नाही; त्याचा निर्णय डॉक्टर रुग्णाची स्थिती तपासून घेतात.
दररोज पुण्याला सुमारे १,४०० ते १,५०० रक्तपिशव्यांची गरज असताना ८०० ते ९०० पिशव्याच उपलब्ध होत असल्याचे वृत्त आहे. रक्तदान शिबिरांची घटती संख्या आणि सणासाठी गावी गेलेले रक्तदाते यामुळे तुटवडा अधिक तीव्र झाला आहे. ‘रक्ताचे नाते ट्रस्ट’चे राम बांगड यांनी प्लेटलेट्ससाठी दररोज ५० ते ६० फोन येत असल्याचे सांगितले. कमला नेहरू रुग्णालय रक्तपेढीचे प्रशासकीय अधिकारी दीपक पाटील यांच्या म्हणण्यानुसार, ५० पिशव्यांची गरज असताना केवळ २० रक्तदाते मिळण्याची परिस्थिती आहे; ही समस्या जानेवारीपासून जाणवत आहे. रक्तदान ही केवळ सामाजिक जबाबदारी नाही, तर गरजूंसाठी जीवनरेषा आहे. महापालिका, रक्तपेढ्या, रुग्णालये आणि नागरिकांनी समन्वय साधला नाही, तर डासांचा विळखा आणि रक्ताचा तुटवडा अशा दुहेरी संकटात रुग्णच भरडले जातील.