चार वर्षांच्या विश्रांतीनंतर ३१ ऑक्टोबरपासून ट्रेकला हिरवा कंदील; सात रशियन गिर्यारोहकांची मोहीम यशस्वी, साहसी पर्यटनाला नवी आशा
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। हिमालयाच्या कुशीत दडलेले निसर्गवैभव अनुभवण्याची इच्छा असणाऱ्या साहसप्रेमींसाठी उत्तर सिक्कीममधून आनंदाची बातमी आहे. चार वर्षांपासून बंद असलेला प्रसिद्ध ‘ग्रीन लेक ट्रेक’ अखेर ३१ ऑक्टोबर २०२६ रोजी पुन्हा खुला करण्यात आला. लाचेन डझुम्सा या स्थानिक पारंपरिक प्रशासकीय संस्थेच्या सहकार्याने आणि Khangri Tours, Treks and Expedition या संस्थेच्या पुढाकाराने हा मार्ग पुन्हा सुरू झाला. पुनरारंभानंतर पहिली मोहीम सात सदस्यांच्या रशियन पथकाने पूर्ण केली. पथकाचे नेतृत्व Andrei Fedorovich यांनी केले. त्यांच्यासोबत ट्रेक मार्गदर्शक Shumiran Rai, तसेच सहाय्यक पथकातील Dhurba Rai, Sajan Rai आणि Tendup Sherpa होते. ९ नोव्हेंबरला मोहीम यशस्वी झाल्याचे वृत्त आहे. Khangri Tours, Treks and Expedition चे व्यवस्थापकीय संचालक Tshring Dorjee Lachungpa यांनी या पथकाचे अभिनंदन केले.
समुद्रसपाटीपासून सुमारे ५,०५० मीटर उंचीवर असलेले ग्रीन लेक हे झेमू हिमनदी परिसरातील हिमनदीजन्य सरोवर आहे. कांचनजंगा पर्वताच्या पूर्वेकडील मोहिमांसाठी या परिसराचा बेस कॅम्प म्हणून उपयोग केला जातो. ट्रेकदरम्यान कांचनजंगा, सिनिओल्चू यांसारखी बर्फाच्छादित शिखरे, अल्पाइन कुरणे, रोडोडेंड्रॉनची जंगले आणि दुर्मीळ हिमालयीन वनस्पती पाहण्याची संधी मिळते. लाचेनपासून सुरू होणाऱ्या या मोहिमेस साधारण १० ते १२ दिवस लागू शकतात. मात्र, निसर्गसौंदर्याच्या मोहात उंचीवरील धोक्यांकडे दुर्लक्ष करणे जीवावर बेतू शकते. कमी ऑक्सिजन, बदलते हवामान, हिमवृष्टी आणि दुर्गम भूप्रदेश यामुळे हा ट्रेक अत्यंत आव्हानात्मक आहे. शारीरिक तयारी, उंचीशी जुळवून घेण्यासाठी पुरेसा वेळ आणि प्रशिक्षित मार्गदर्शकांची साथ आवश्यक आहे.
या मार्गावर जाण्यासाठी केवळ पर्यटनाची आवड पुरेशी नाही; सरकारी परवानग्यांची प्रक्रियाही पूर्ण करावी लागते. सिक्कीम पर्यटन विभागाच्या माहितीनुसार, ग्रीन लेक ट्रेकसाठी नोंदणीकृत ट्रॅव्हल एजन्सीमार्फत अर्ज करून पर्यटन विभागाच्या अ‍ॅडव्हेंचर सेलची परवानगी घ्यावी लागते. त्यासाठी वन विभाग, गृह विभाग आणि लष्कराची मंजुरी आवश्यक आहे. त्यामुळे प्रत्येक इच्छुकाला थेट ट्रेकला जाता येईल, असे नाही. एप्रिल ते जून आणि सप्टेंबर ते नोव्हेंबर हा कालावधी साधारणतः अनुकूल मानला जात असला, तरी प्रत्यक्ष परवानगी आणि हवामानाची स्थिती निर्णायक ठरते. चार वर्षांच्या बंदीनंतर सुरू झालेल्या या मोहिमेमुळे स्थानिक मार्गदर्शक, पोर्टर, वाहतूकदार आणि पर्यटन व्यावसायिकांना रोजगाराच्या नव्या संधी मिळू शकतात. मात्र, पर्यटन वाढवताना हिमालयाचे नाजूक पर्यावरण जपण्याची जबाबदारीही तितकीच महत्त्वाची आहे.