महाराष्ट्र 24 | विशेष प्रतिनिधी | दि. २६ जानेवारी | आपण रोज ज्या गोष्टींकडे दुर्लक्ष करतो, त्याच कधी तरी इतिहास घडवतात. घरातल्या भिंतींतून जाणाऱ्या तांब्याच्या तारांकडे आजवर कुणी “गुंतवणूक” म्हणून पाहिलं नव्हतं. तांब्याचं भांडं म्हणजे फक्त आजीचं आरोग्यशास्त्र, एवढाच त्याचा दर्जा होता. पण आता तांब्याने अचानक कॉलर उंचावली आहे! सोने, चांदी यांचा झगमगाट सुरू असतानाच तांब्याने शांतपणे मैदान मारलं—आणि २०२५ मध्ये तब्बल ५० ते ६० टक्के परतावा देऊन सांगून टाकलं, “मीही काही कमी नाही!” कालपर्यंत औद्योगिक कच्चा माल असलेला तांबा आज गुंतवणूकदारांच्या नजरेत ‘नवं सोनं’ बनतो आहे. प्रश्न एवढाच—आपण हे वेळेत ओळखतो का, की उद्या “तेव्हा घ्यायला हवं होतं” असं म्हणत बसतो?
तांब्याच्या मागणीमागे भावना नाहीत, तर थेट वास्तव आहे. रस्ते, पूल, घरे, रेल्वे—जिथे विकास, तिथे तांबा. सौरऊर्जा, पवनऊर्जा, बॅटऱ्या, वीज ग्रीड—या सगळ्यांचा कणा म्हणजे कॉपर वायर. आणि इलेक्ट्रिक गाड्या? पेट्रोल गाडीपेक्षा दोन ते तीन पट जास्त तांबा गिळणाऱ्या! म्हणजेच भविष्यातली अर्थव्यवस्था ‘तांब्यावर चालणार’ हे आता पुस्तकात नाही, तर बाजारात सिद्ध होतंय. म्हणूनच ‘डॉ. कॉपर’ असं त्याचं टोपणनाव—तो अर्थव्यवस्थेचा ताप मोजतो! याच विश्वासावर हिंदुस्तान कॉपर, प्रिसिजन वायर्स, वेदांता, हिंदाल्को यांसारख्या शेअर्सनी गेल्या काही वर्षांत गुंतवणूकदारांना सोन्याहून जास्त घाम काढायला लावला… आनंदाचा! चांदीकडे दुर्लक्ष करणाऱ्यांना आज पश्चात्ताप होतो, तसंच चित्र तांब्याबाबत तयार होतंय.
पण इथेच सावध सूचना! तांबा सोन्यासारखा चमकतो, पण तो अजून सोनं नाही. जागतिक मंदी आली, डॉलर मजबूत झाला, व्याजदर वाढले—तर कॉपरची किंमत घसरायलाही वेळ लागत नाही. म्हणून हा सगळा पैसा एका तांब्यात ओतण्याचा मूर्खपणा करू नये. तांबा हा पोर्टफोलिओचा हिरो नाही, पण मजबूत साइड-ऍक्टर नक्कीच आहे! पुरवठ्याची खरी गाठ इथेच आहे—नवीन खाण सुरू व्हायला १०–१५ वर्षे लागतात, खाणींचा दर्जा खालावतोय, पर्यावरणीय अडथळे वाढतायत. २०४० पर्यंत मागणी–पुरवठ्यात ३० टक्क्यांचा फरक पडणार, हे आकडे ओरडून सांगतायत—किंमती वाढणार! प्रश्न इतकाच… हे संकेत वाचून संधी ओळखणार की पुन्हा इतिहासात नाव लिहून ठेवणार—“दिसत होतं, पण घेतलं नाही!”