महाराष्ट्र 24 | विशेष प्रतिनिधी | दि. ५ फेब्रुवारी २०२६ | जगाला भविष्यवाणी ऐकायची सवय आहे, पण ती सत्याच्या उंबरठ्यावर येऊन उभी राहिली की माणूस गोंधळतो. कालपर्यंत “अफवा” म्हणून हसण्याजोगी वाटणारी गोष्ट आज बँकांच्या दरवाजात उभी आहे. रोख पैशांवर विश्वास ठेवणाऱ्या जगाला अचानक कळू लागलंय की कागदाला किंमत असते, पण भरवसा नसतो. डॉलर घसरतोय, बाजार घसरतोय आणि माणसाचा आत्मविश्वासही त्याच वेगाने खाली येतोय. अशा वेळी प्रश्न पडतो—आपण भविष्यवाणी वाचत होतो की भवितव्य? कारण जे घडू नये असं वाटत होतं, तेच घडत असल्याची लक्षणं आता डोळ्यांसमोर उभी आहेत. कॅश म्हणजे सत्तेचं प्रतीक मानणाऱ्या व्यवस्थेला अचानक श्वास कोंडल्यासारखं झालं आहे.
सोनं आणि चांदी मात्र या गोंधळात शांत दिसतात. किंमत वाढते, घसरते, पुन्हा उभी राहते—पण त्यांचं अस्तित्व डळमळत नाही. गेल्या काही महिन्यांत या धातूंनी जे उंची गाठली, ते केवळ बाजाराचं गणित नाही; तो लोकांच्या मनातला भयगंड आहे. “बँकेत पैसा सुरक्षित आहे” हा जुना वाक्प्रचार आता प्रश्नचिन्हाखाली आला आहे. डिजिटल आकड्यांवर विश्वास ठेवणारा माणूस अचानक वजनदार, थंड आणि चमकणाऱ्या वास्तवाकडे वळतोय. कुणी नफा पाहतोय, कुणी सुरक्षितता; पण दोघांनाही एकच उत्तर दिसतंय—मौल्यवान धातू. गुंतवणूक ही आता नफ्याची शर्यत राहिली नाही, ती टिकून राहण्याची धडपड झाली आहे.
खरा प्रश्न हा नाही की भविष्यवाणी खरी ठरली का. खरा प्रश्न असा आहे की आपण त्याकडे दुर्लक्ष का केलं? जेव्हा इशारे दिले जात होते, तेव्हा आपण त्याला करमणूक समजत होतो. आज तेच इशारे बातम्यांमध्ये मथळे बनले आहेत. आर्थिक संकट एका रात्रीत येत नाही; ते हळूहळू दार ठोठावतं आणि आपण आतून कुलूप लावून झोपलेले असतो. सोनं-चांदीच्या किमतीतले चढ-उतार हे केवळ बाजाराचं चित्र नाही, ते समाजाच्या अस्वस्थतेचं प्रतिबिंब आहे. कागदी नोटा हातात असताना माणूस श्रीमंत वाटतो, पण संकटाच्या वेळी त्याच कागदाची किंमत कळते. आज जगाला धडा मिळतोय—विश्वास बँकेत नाही, तर मूल्यामध्ये असतो. आणि मूल्य अजूनही वजनात मोजलं जातं, आकड्यात नाही.