मुंबईचा पारा ३६.१ अंशांवर; विदर्भात उष्णतेची तीव्रता अधिक, अकोला राज्यात सर्वाधिक तापले
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ६ ऑक्टोबर २०२६ ।।ऑक्टोबर सुरू झाला आणि पावसाच्या आठवणी अजून ओल्या असतानाच उन्हाने महाराष्ट्राला चांगलाच घाम फोडला आहे. मुंबईत ४ ऑक्टोबरला सांताक्रूझ येथे कमाल तापमान ३६.१ अंश सेल्सिअस नोंदले गेले. हे तापमान सरासरीपेक्षा ३.७ अंशांनी अधिक होते, तर कुलाब्यात ३४.४ अंश तापमानाची नोंद झाली. म्हणजे पावसाळा अधिकृतपणे निरोप घेताच मुंबईकरांना हवामानाने उन्हाचा ‘निरोप समारंभ’च दिला आहे. भारत मौसम विज्ञान विभागाच्या आकडेवारीनुसार छत्रपती संभाजीनगरमध्येही ३६ अंश तापमान नोंदले गेले. नाशिकचा पारा ३५ अंशांवर पोहोचला. त्यामुळे सकाळी हवेत गारवा जाणवत असला, तरी दुपारनंतर सूर्यदेव आपली खरी ताकद दाखवत आहेत.
विदर्भात तर ऑक्टोबरच्या उन्हाने अधिकच उग्र रूप धारण केले आहे. अकोला येथे ३७.१ अंश सेल्सिअस कमाल तापमान नोंदल्याने राज्यातील उष्णतेचा केंद्रबिंदू विदर्भाकडे सरकला आहे. अमरावती आणि चंद्रपूरमध्ये ३६.४ अंश, वर्ध्यात ३६ अंश, तर बुलढाणा व ब्रह्मपुरी येथे ३५.२ अंश तापमान नोंदले गेले. नागपूर आणि वाशिममध्येही ३५ अंशांची नोंद झाली. मराठवाड्यात परभणी ३५.३ अंशांवर, तर धाराशिव ३३.१ अंशांवर होते. ही आकडेवारी पाहता राज्यात उष्णतेचे प्रमाण प्रदेशानुसार वेगवेगळे असले, तरी ऑक्टोबरच्या सुरुवातीलाच कमाल तापमानाचा पारा चढलेला स्पष्ट दिसतो. पावसाळा लवकर माघारी फिरल्याने आणि आकाश निरभ्र राहिल्याने उष्णता वाढण्यास पोषक स्थिती निर्माण झाली आहे.
यंदा या उष्णतेकडे केवळ ‘ऑक्टोबर हीट’ म्हणून पाहून दुर्लक्ष करणेही योग्य ठरणार नाही. IMDच्या माहितीनुसार महाराष्ट्रातून नैऋत्य मोसमी पावसाने यंदा तुलनेने लवकर माघार घेतली असून, राज्यातील २१ जिल्ह्यांत पावसाची तूट नोंदली गेली आहे. मुंबईतही ऑक्टोबरच्या सुरुवातीपासून धुकट वातावरण आणि हवेच्या गुणवत्तेची समस्या वाढत असल्याचे अहवालात नमूद आहे.
त्यामुळे दुपारच्या कडक उन्हात अनावश्यक बाहेर पडणे टाळणे, पुरेसे पाणी पिणे आणि लहान मुले व ज्येष्ठांची काळजी घेणे आवश्यक आहे. पावसाने निरोप घेतला म्हणून महाराष्ट्राने थंडीची वाट पाहावी, इतकी हवामानाची घडी सरळ राहिलेली नाही; निसर्ग आता प्रत्येक ऋतूची वेळ आपल्या सोयीने बदलताना दिसत आहे.