टीव्ही-एसी ७ टक्क्यांनी महाग; मिठाईच्या दरात १५ टक्के वाढ, पिस्ता दोन हजारांच्या पार, बदामानेही खिशाला कात्री
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दिवाळी म्हणजे आनंद, उत्साह, खरेदी आणि फराळाचा गोडवा! पण यंदा या आनंदावर महागाईनेच फटाके फोडले आहेत. घरात नवा टीव्ही आणायचा म्हटले तरी खिशाचा विचार करावा लागतो आणि पाहुण्यांसाठी मिठाईचा डबा घ्यायचा म्हटले तरी काटकसर करावी लागते. सण आला की बाजारपेठ सजते, जाहिरातींचा पाऊस पडतो; मात्र ग्राहकांच्या खिशात पैसा किती उरला आहे, याची चिंता विक्रेत्यांना किती आहे, हा प्रश्नच आहे. कच्च्या मालाचे वाढते दर, आंतरराष्ट्रीय बाजारातील अस्थिरता, पिकांचे घटलेले उत्पादन आणि मालवाहतुकीचा वाढता खर्च यामुळे यंदाच्या दिवाळीचे खरेदीचे गणित बिघडले आहे. हायर, एलजी आणि ब्लू स्टार या कंपन्यांनी टीव्ही, एसीसह विविध उपकरणांच्या किमतीत ३ ते ७ टक्क्यांपर्यंत वाढ केली आहे. हॅवेल्स इंडियानेही डिसेंबर तिमाहीत उत्पादनांच्या किमती ५ ते ७ टक्क्यांनी वाढविण्याचे संकेत दिले आहेत. कंपनीचे अध्यक्ष आणि व्यवस्थापकीय संचालक अनिल राय गुप्ता यांनी कच्च्या मालाच्या वाढत्या किमती हे त्यामागचे कारण स्पष्ट केले आहे. म्हणजे दिवाळीच्या सवलतींच्या जाहिराती सुरू असतानाच वस्तूंच्या मूळ किमती वाढत आहेत. ग्राहकांना सवलत मिळते की वाढलेल्या किमतींचा थोडा दिलासा, हे तपासावे लागणार आहे.
ड्रायफ्रूट्सच्या बाजारात तर महागाईने कहर केला आहे. नट्स अँड ड्रायफ्रूट्स कौन्सिल ऑफ इंडियाचे अध्यक्ष गुंजन जैन यांच्या माहितीनुसार, पिस्त्याचे दर गतवर्षीच्या तुलनेत जवळपास दुप्पट झाले आहेत. पिस्ता किलोमागे १,५०० ते २,१०० रुपये, तर बदाम १,००० ते १,२०० रुपये दराने विकले जात आहेत. गेल्या वर्षी पिस्ता सुमारे ९०० रुपये आणि बदाम ८०० ते ९०० रुपये किलो होते. पुण्यातील बाजारपेठेत मात्र काही पिस्ता प्रकारांचे दर २,३०० ते ३,००० रुपयांपर्यंत पोहोचल्याचे वृत्त आहे. अमेरिका आणि ऑस्ट्रेलियातील कमी उत्पादन, पश्चिम आशियातील संघर्ष, आयात खर्च आणि मालवाहतुकीतील वाढ यामुळे दर चढले आहेत. मिठाईच्या दुकानांतही ग्राहकांना दिलासा नाही. दूध, खवा, साखर, ड्रायफ्रूट्स आणि पॅकिंग साहित्य महागल्याने पारंपरिक मिठाईच्या किमती सुमारे १५ टक्क्यांनी वाढल्या आहेत. उत्तर प्रदेशातील मंड्यांत साखरेचा दर क्विंटलमागे ४,८०० रुपयांवरून ५,७०० रुपयांवर गेल्याचे वृत्त आहे. कर्नाटकात नंदिनी दुधाचा दर एक नोव्हेंबरपासून प्रतिलिटर आठ रुपयांनी वाढला असून, ४६ रुपयांचा दर ५४ रुपयांवर पोहोचला आहे. या वाढीचा परिणाम दूधाधारित पदार्थांच्या उत्पादन खर्चावरही होणार आहे.
महागाईचा फटका केवळ सणापुरता मर्यादित नाही. हिंदुस्तान युनिलिव्हर, डाबर आणि मॅरिको यांसारख्या कंपन्यांनीही साबण, तेल आणि दैनंदिन वापराच्या पॅकबंद वस्तूंच्या किमती वाढवल्या आहेत. त्यामुळे घरखर्चाचे मासिक बजेट आधीच ताणलेले असताना दिवाळीचा अतिरिक्त खर्च डोईजड झाला आहे. इलेक्ट्रॉनिक्स विक्रेते विजय सेल्सचे व्यवस्थापकीय संचालक निलेश गुप्ता यांच्या मते, यंदा विक्रीचे मूल्य वाढण्याची अपेक्षा असली तरी वस्तूंच्या प्रत्यक्ष विक्रीतील वाढ एक अंकी राहू शकते. ग्राहक आता खरेदीपूर्वी अधिक तुलना करीत असून, हप्त्यांवर खरेदी करण्याकडेही कल वाढला आहे. जयपूरमधील ट्योहार स्वीट्सच्या अंजली जैन यांनीही मिठाईच्या किमतीत १० ते १२ टक्के वाढ करावी लागल्याचे सांगितले आहे. प्रश्न असा की, दिवाळीचा उत्सव साजरा करण्यासाठी सामान्य माणसाने प्रत्येक वेळी आपल्या गरजांना कात्री लावायची का? महागाईच्या या झळा कमी करण्यासाठी सरकारने पुरवठा साखळी, आयात खर्च आणि बाजारातील दरांवर लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे. ग्राहकांनीही दिखाव्यापेक्षा गरजेला प्राधान्य देत खरेदी करावी. कारण दिवाळी दिव्यांनी उजळली पाहिजे; वाढत्या बिलांनी घरातील आनंद विझता कामा नये.