चौदा वर्षांची धडाकेबाज कारकीर्द संपुष्टात; अफगाणिस्तानविरुद्धचे ऐतिहासिक द्विशतक आणि अफलातून फटकेबाजी चाहत्यांच्या स्मरणात
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। क्रिकेटमध्ये काही फलंदाज धावा करतात; काही सामना जिंकतात; आणि काही जण खेळाची व्याख्याच बदलून टाकतात. ग्लेन मॅक्सवेल हा तिसऱ्या प्रकारातला खेळाडू. ऑस्ट्रेलियाच्या या अष्टपैलू ‘बिग शो’ने आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमधून निवृत्ती जाहीर केली आणि चौदा वर्षांच्या कारकिर्दीवर पडदा पडला. मात्र हा पडदा अचानक पडलेला नाही. २०२५ मध्येच त्याने एकदिवसीय क्रिकेटला निरोप दिला होता. आता टी-२० आंतरराष्ट्रीय कारकिर्दीलाही पूर्णविराम देत त्याने ऑस्ट्रेलियाच्या हिरव्या-पिवळ्या जर्सीचा निरोप घेतला. दोन नोव्हेंबरला ‘द फायनल वर्ड’ या पॉडकास्टवर बोलताना त्याने निर्णय जाहीर केला. निवड समिती आणि संघव्यवस्थापनाशी विश्वचषकापूर्वी तसेच स्पर्धेनंतर चर्चा झाल्याचे त्याने सांगितले. या चर्चांमध्ये दबाव नव्हता; संघ नव्या खेळाडूंना संधी देत भविष्याकडे पाहत असल्याचे त्याला जाणवले. इंग्लंडविरुद्धच्या आगामी मालिकेसाठी संघात स्थान न मिळाल्यानंतर मेलबर्न क्रिकेट मैदानावर अखेरचा सामना खेळण्याची त्याची छोटीशी आशा संपली. तरीही निर्णयाबद्दल त्याच्या बोलण्यात कटुता नव्हती; शरीराची काळजी घेऊन उरलेल्या टी-२० स्पर्धांसाठी सज्ज राहण्याचा त्याचा विचार आहे.
आकडेवारीच्या वहीत मॅक्सवेलची नोंद ठळक आहे. त्याने ऑस्ट्रेलियासाठी सात कसोटी, १४९ एकदिवसीय आणि १३० टी-२० आंतरराष्ट्रीय सामने खेळले. कसोटीत ३३९, एकदिवसीय सामन्यांत ३,९९० आणि टी-२०मध्ये २,८९७ धावा त्याच्या नावावर आहेत. एकदिवसीय क्रिकेटमधील १२६.७ आणि टी-२०मधील १५४.४२ चा स्ट्राइक रेट त्याच्या आक्रमकतेची साक्ष देतो. आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये दहा शतके आणि १३६ बळी; त्यातील टी-२० आंतरराष्ट्रीय सामन्यांत पाच शतके ही विशेष कामगिरी. ऑस्ट्रेलियाच्या २०१५ आणि २०२३ च्या एकदिवसीय विश्वचषक विजेत्या संघात, तसेच २०२१ च्या टी-२० विश्वचषक विजेत्या संघात तो होता. पण मॅक्सवेलची खरी ओळख केवळ आकड्यांत मावणारी नाही. त्याच्या फटक्यांना पारंपरिक क्रिकेटच्या चौकटीची परवानगी लागत नसे. रिव्हर्स स्वीप, अनपेक्षित कोन आणि क्षणार्धात बदलणारी फलंदाजी—गोलंदाजाला योजना आखण्याआधीच त्याने पुढचा प्रश्न उभा केला.
२०२३ च्या विश्वचषकात अफगाणिस्तानविरुद्धची नाबाद २०१ धावांची खेळी हा त्याच्या कारकिर्दीचा सुवर्णाक्षरांनी लिहिलेला अध्याय. ऑस्ट्रेलियाची अवस्था ९१ धावांत सात बाद; विजय दूर, पराभव जवळ. पायात गोळे, शरीर थकलेले; तरी मॅक्सवेलने हार मानली नाही. पॅट कमिन्ससोबत आठव्या विकेटसाठी नाबाद २०२ धावांची भागीदारी करत त्याने अशक्य वाटणारा पाठलाग पूर्ण केला. त्या दिवशी त्याने केवळ सामना जिंकला नाही, तर इच्छाशक्तीचा अर्थ दाखवला. व्हिक्टोरियाच्या ड्रेसिंग रूममध्ये २००९ च्या सुमारास पहिल्यांदा पाऊल ठेवताना एवढी मोठी कारकीर्द घडेल, असे वाटले नव्हते, अशी कृतज्ञ आठवणही त्याने सांगितली. आंतरराष्ट्रीय निवृत्ती म्हणजे क्रिकेटशी कायमचा निरोप नव्हे; तो फ्रँचायझी टी-२० क्रिकेट खेळत राहणार आहे. ‘बिग शो’ची राष्ट्रीय रंगमंचावरील खेळी संपली; पण त्याने सोडलेले फटके, धाडस आणि अफगाणिस्तानविरुद्धचा चमत्कार चाहत्यांच्या स्मरणात दीर्घकाळ राहतील. त्याची शैली मात्र कायम लक्षात राहील.