महाराष्ट्र 24 | विशेष प्रतिनिधी | दि. १४ जानेवारी | महाराष्ट्रात सध्या एक विचित्र ऋतुसंमेलन सुरू आहे. कॅलेंडर म्हणतं—पौष महिना, अंग म्हणतं—एसी लावा, आणि सकाळ म्हणते—स्वेटर कुठे ठेवलाय ते आठवतच नाही! थोडक्यात काय, तर राज्यात हिवाळ्याला सध्या घाम फुटलाय.
गेल्या काही दिवसांपासून ढगाळ हवामानामुळे किमान तापमानात चांगलीच वाढ झाली आहे. पहाटेचा गारठा कमी झाला, रजईचा वापर ऐच्छिक झाला आणि “थंडी आहे” हे वाक्य सध्या फक्त आठवणींत उरलं आहे. हवामान विभाग सांगतो—आजही (१४ जानेवारी) ही स्थिती कायम राहणार. पण उद्यापासून (१५ जानेवारी) थंडी हळूहळू परत येणार. म्हणजे थंडी गेली नाही, फक्त ब्रेकवर गेली आहे.
मागच्या काही दिवसांत राज्यातील बहुतांश भागांत किमान तापमान १० अंशांच्या पुढे गेलं. मध्य आणि दक्षिण महाराष्ट्रात ढगांनी रात्रभर उब धरून ठेवली. परिणामी, रात्री थंडीऐवजी उकाडा जाणवू लागला. , “हा हिवाळा नाही, ही ‘हाफ स्लीव्ह थंडी’ आहे.”
या सगळ्यामागे कारण आहे—दक्षिण तमिळनाडूच्या किनाऱ्यालगतचं कमी दाबाचं क्षेत्र. ते संपलं, पण मागे चक्राकार वाऱ्यांचा प्रभाव ठेवून गेलं. हवामानात जणू कुणीतरी मिक्सर चालू केला—थोडी ढगाळी, थोडी उष्णता, आणि भरपूर गोंधळ.
देशभरात तापमानाचा खेळ तर अजूनच नाट्यमय. पंजाबमध्ये बल्लोवाल सौंखरी येथे तापमान थेट ० अंशांवर, तर केरळच्या कोट्टायममध्ये ३६.६ अंश! म्हणजे एका देशात लोक हात शेकतायत, तर दुसरीकडे घाम पुसतायत. महाराष्ट्रातही विरोधाभास कायम—रत्नागिरी आणि मुंबई (सांताक्रूझ) येथे ३४ अंशांची नोंद.
राज्यातील चित्र पाहिलं तर धुळे थंडीचा झेंडा उंचावून उभं—७ अंश! विदर्भ आणि उत्तर महाराष्ट्रात अजूनही थंडी आहे. पण सांगली, सोलापूरसारख्या भागांत तापमान २० अंशांच्या पुढे गेलंय. म्हणजे कुठे चहा गरम, तर कुठे ताक थंड.
हवामान तज्ज्ञ सांगतात—ढगाळ हवामान रात्री उष्णता अडवून ठेवतं. त्यामुळे किमान तापमान वाढतं. पण उद्यापासून ढग कमी होतील, आकाश निरभ्र होईल आणि थंडी पुन्हा हजेरी लावेल.
—महाराष्ट्रात ऋतू बदलत नाहीत, ते चर्चा करून निर्णय घेतात.
तोपर्यंत नागरिकांनी एकच करावं—स्वेटरही ठेवा आणि पंखाही. कारण हा हिवाळा आहे… पण थोडासा उकाडेवाला.