✍️ महाराष्ट्र २४ | विशेष प्रतिनिधी | दि. २३ फेब्रुवारी २०२६ | पिंपरी : शहरात मोबाईल चोरीच्या घटनांनी अक्षरशः डोके वर काढले आहे. मागील वर्षभरात Pimpri-Chinchwad पोलिस आयुक्तालय हद्दीत तब्बल १२,५९६ मोबाईल चोरीला गेल्याची धक्कादायक नोंद आहे. यापैकी केवळ २,१४५ मोबाईल मालकांना परत मिळाले आहेत. केंद्र सरकारच्या Department of Telecommunications अंतर्गत कार्यरत असलेल्या Central Equipment Identity Register (सीईआयआर) पोर्टलवरील आकडेवारीतून हे वास्तव समोर आले आहे. गर्दीच्या बाजारपेठा, बसस्थानके, रेल्वे परिसर, सण-उत्सव आणि आयटी कंपन्यांच्या भागात चोरीच्या घटना अधिक घडत असल्याचे दिसते. महागडे स्मार्टफोन आणि त्यातील बँकिंग ॲप्समुळे गुन्हेगारांचा मोबाईलकडे वाढता कल असल्याचे स्पष्ट होत आहे.
सीईआयआर पोर्टलवर नोंद केलेल्या १२,३६३ मोबाईलपैकी ५,७०६ मोबाईल ‘ट्रेस’ झाले, २,३४७ जप्त करण्यात आले; मात्र प्रत्यक्षात मालकांकडे सुपूर्द झालेले मोबाईल केवळ २,१४५ इतकेच आहेत. म्हणजेच एकूण चोरीच्या तुलनेत परत मिळण्याचे प्रमाण सुमारे १७ टक्क्यांवरच ठेपले आहे. मोबाईल हरवल्यास प्रथम पोलिसांत तक्रार नोंदवून नंतर सीईआयआर संकेतस्थळावर आयएमईआय क्रमांक टाकून ब्लॉक करणे आवश्यक आहे. ब्लॉक झालेला मोबाईल कोणत्याही नेटवर्कवर सक्रिय झाला, तर त्याची माहिती पोलिसांना मिळते. सापडल्यानंतर त्याच पोर्टलवरून ‘अनब्लॉक’ची सुविधा उपलब्ध आहे.
मोबाईल चोरीचे स्वरूपही बदलत आहे. चोरीचे मोबाईल ऑनलाइन विक्री, पार्ट्समध्ये विक्री किंवा बनावट कागदपत्रांवर सिम सक्रिय करून वापरण्याचे प्रकार वाढले आहेत. काही प्रकरणांत अशा मोबाईलचा वापर सायबर गुन्ह्यांसाठी होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. अपर पोलिस आयुक्त सारंग आवाड यांनी नागरिकांना आवाहन केले आहे की, चोरी झाल्यानंतर विलंब न करता तक्रार व सीईआयआरवर नोंद करावी. गर्दीच्या ठिकाणी मोबाईल सुरक्षित ठेवणे, मजबूत स्क्रीन लॉक वापरणे आणि ‘फाइंड माय डिव्हाइस’सारख्या सुविधा सक्रिय ठेवणे, ही काळाची गरज बनली आहे.