✍️ महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ०६ मार्च २०२६ ।। मध्यपूर्वेत धगधगत असलेल्या संघर्षाने आता जगाची झोप उडवली आहे. Iran आणि Israel यांच्यातील संघर्षात United States थेट उतरल्याने युद्ध अधिक भडकण्याची भीती व्यक्त होत आहे. सहा दिवसांपासून सुरू असलेल्या या संघर्षात इराणनेही जोरदार प्रतिहल्ले करत शत्रूंना तोडीस तोड उत्तर दिले आहे. तेल अवीववर क्षेपणास्त्रांचा वर्षाव सुरूच असून आखाती देशांतील अमेरिकन तळांनाही लक्ष्य केले जात आहे. या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेच्या संरक्षण यंत्रणेतील उच्चस्तरीय सूत्रांकडून अत्यंत आक्रमक संकेत मिळू लागले आहेत. युद्ध अजून प्रारंभीच्या टप्प्यात असून गरज पडल्यास अत्यंत शक्तिशाली ‘ग्रॅव्हिटी बॉम्ब’ वापरण्याचा पर्यायही नाकारता येणार नाही, असा सूचक इशारा देण्यात आल्याने आंतरराष्ट्रीय राजकारणात खळबळ उडाली आहे.
जगभरात चर्चेत असलेला हा ‘ग्रॅव्हिटी बॉम्ब’ म्हणजे अण्वस्त्रांच्या शस्त्रागारातील सर्वात भयंकर प्रकारांपैकी एक. विशेषतः B61-13 Nuclear Gravity Bomb हा अत्याधुनिक अणुबॉम्ब प्रचंड विध्वंस घडवण्याच्या क्षमतेमुळे चर्चेत आहे. विमानातून थेट खाली सोडला जाणारा हा ‘फ्री-फॉल’ अणुबॉम्ब क्षेपणास्त्रांप्रमाणे स्वतः उडत नाही; गुरुत्वाकर्षणाच्या वेगाने तो लक्ष्याकडे झेपावतो आणि क्षणार्धात महाविनाश घडवतो. एका बॉम्बची उत्पादन क्षमता सुमारे ३६० किलोटनपर्यंत असल्याचे सांगितले जाते. तुलना करायची झाली तर १९४५ मध्ये Atomic bombing of Hiroshima वेळी वापरण्यात आलेल्या अणुबॉम्बपेक्षा हा अनेक पट अधिक शक्तिशाली मानला जातो. थर्मोन्यूक्लियर तंत्रज्ञानावर आधारित या शस्त्रात युरेनियम-२३५ किंवा प्लुटोनियम-२३९ सारख्या पदार्थांचा वापर होतो, जे स्फोटाच्या वेळी प्रचंड उष्णता, धक्का आणि किरणोत्सार निर्माण करतात.
अशा अण्वस्त्राचा वापर प्रत्यक्ष युद्धात झाला तर परिणाम किती भीषण असू शकतात, याची कल्पनाच अंगावर काटा आणणारी आहे. तज्ज्ञांच्या मते एखाद्या मोठ्या शहरावर हल्ला झाल्यास लाखो लोक काही क्षणांत मृत्युमुखी पडू शकतात, तर लाखो जखमी होतील. स्फोटानंतर निर्माण होणाऱ्या रेडिएशनमुळे अनेक वर्षे रोगराई आणि पर्यावरणीय संकट निर्माण होण्याची भीती असते. म्हणूनच अण्वस्त्रांचा वापर हा केवळ शेवटचा आणि अत्यंत टोकाचा पर्याय मानला जातो. सध्या जगातील अनेक देश युद्ध थांबवण्यासाठी प्रयत्न करत आहेत. कारण एकदा अण्वस्त्रांचा सावट वास्तवात उतरले, तर रणांगणावरच नव्हे तर संपूर्ण मानवजातीवर त्याची किंमत मोजावी लागू शकते. 🌍☢️🔥