✍️ महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. २४ एप्रिल २०२६ ।। राज्यातील वाहनधारकांसाठी मोठा बदल दारात उभा आहे—आता गाडीची फिटनेस तपासणी ‘डोळ्याने’ नाही, तर ‘मशीनने’ ठरणार! मुख्यमंत्री Devendra Fadnavis यांनी स्पष्ट आदेश देत राज्यात स्वयंचलित वाहन तपासणी केंद्रे (ATS) जलदगतीने सुरू करण्याचे निर्देश दिले आहेत. केंद्र सरकारच्या नियमांनुसार १ एप्रिल २०२५ पासून परिवहन वाहनांची फिटनेस तपासणी फक्त नोंदणीकृत ऑटोमेटेड टेस्टिंग स्टेशनमधूनच होणार आहे. म्हणजेच, पारंपरिक आरटीओ तपासणीची पद्धत आता इतिहासजमा होणार. “ओळख-पहिचान” किंवा मानवी हस्तक्षेपावर आधारित शंका आता संपणार, आणि तंत्रज्ञानावर आधारित पारदर्शक प्रक्रिया लागू होणार—असा सरकारचा स्पष्ट संदेश आहे.
राज्यात सध्या ५३ अशा केंद्रांची उभारणी सुरू असून त्यापैकी काही केंद्रे कार्यान्वित झाली आहेत, तर उर्वरित केंद्रे ऑगस्टपर्यंत सुरू करण्याचे उद्दिष्ट आहे. या प्रक्रियेमुळे वाहन तपासणी अधिक अचूक, जलद आणि निष्पक्ष होणार असल्याचा दावा सरकारकडून केला जातोय. ब्रेक, सस्पेन्शन, उत्सर्जन, लाईट्स अशा विविध तांत्रिक बाबी संगणकीकृत पद्धतीने तपासल्या जाणार असल्याने “चूक राहण्याची” शक्यता कमी होणार आहे. यामुळे रस्त्यांवरील अपघात कमी करण्यासही मदत होईल, असा विश्वास व्यक्त केला जातोय. थोडक्यात, गाडी ‘फिट’ असेल तरच रस्त्यावर धावेल—नाहीतर थेट नापास!
महाराष्ट्रात सध्या तब्बल ४.३३ कोटी वाहने असून त्यापैकी सुमारे ३६.८० लाख वाहने परिवहन वर्गातील आहेत. दरवर्षी सुमारे ९ लाख वाहनांना फिटनेस चाचणी द्यावी लागते. अशा मोठ्या प्रमाणावर तपासणी करताना पारदर्शकता आणि कार्यक्षमता महत्त्वाची ठरते, आणि यासाठी ATS हा गेमचेंजर ठरणार आहे. देशातील एकूण २१४ केंद्रांपैकी जवळपास २५ टक्के केंद्रे महाराष्ट्रात असणार—ही बाब राज्याच्या पायाभूत सुविधांमध्ये मोठी झेप मानली जाते. ₹१०३५ कोटींचा हा प्रकल्प केवळ यंत्रणा बदलत नाही, तर वाहन व्यवस्थापनाची संपूर्ण मानसिकता बदलण्याच्या दिशेने टाकलेले पाऊल आहे. आता प्रश्न एकच—तुमची गाडी मशीनच्या कसोटीवर पास होणार का? 🚗