कुठे गारव्याचा शिडकावा, कुठे वादळाचा तडाखा; शेतकरी, नागरिक आणि प्रशासन तिघेही सतर्क
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. २४ मे २०२६ ।। Pre-monsoon rain alert in Maharashtra districts : मे महिन्याच्या तापलेल्या तव्यावर राज्य अक्षरशः भाजून निघत असतानाच आभाळाने अचानक दयेचा घडा ओतला आणि महाराष्ट्रभर मान्सूनपूर्व पावसाची दमदार एन्ट्री झाली. पुणे, सातारा, सांगली, कोकण, मराठवाडा, मुंबई, ठाणे ते सोलापूरपर्यंत ढगांनी अचानक कडकडाट करत धडक दिली आणि उकाड्याने हैराण झालेल्या जनतेने अक्षरशः सुटकेचा निश्वास टाकला. हवामान खात्याने पुढील काही दिवस राज्यातील अनेक जिल्ह्यांत हलक्या ते मध्यम स्वरूपाच्या पावसाचा इशारा दिला असून, काही भागांत वादळी वाऱ्यासह विजांचाही धोका वर्तवला आहे. मुंबईत कमाल तापमान ३४ अंशांवर असले तरी आकाश ढगाळ राहणार असून, उपनगरांत हलक्या सरींची शक्यता आहे. उन्हाने भाजलेल्या शहरांना हा पाऊस म्हणजे जणू अंगावर पडलेला गार पाण्याचा पहिला हबका ठरला आहे.
ठाणे जिल्ह्यात पहाटेपासूनच काळे ढग जमा झाले आणि काही मिनिटांतच पावसाने रस्ते धुवून काढले. शहापूर, भिवंडी, कळवा, मुंब्रा, घोडबंदर रोड परिसरात पावसाच्या जोरदार सरी कोसळल्या. गेल्या काही दिवसांपासून उकाड्याने त्रस्त झालेल्या नागरिकांनी या पावसाचे स्वागत केले, तर काही ठिकाणी वाहतूक मंदावल्याने नागरिकांची धावपळ उडाली. सोलापुरात रात्री अचानक ढग दाटून आले आणि दमदार पावसाने वातावरणच बदलून गेले. भर उन्हात रिकामे पडलेले रस्ते पुन्हा जिवंत झाले. मुलांनी पावसात भिजण्याचा आनंद घेतला, तर ज्येष्ठ नागरिकांनी “अखेर देव पावला!” अशी प्रतिक्रिया दिली. मात्र या पावसाने प्रशासनालाही इशारा दिला आहे. कारण पहिल्याच सरींमध्ये काही शहरांत ड्रेनेज आणि रस्त्यांची पोलखोल सुरू झाली आहे.
मराठवाड्यात मात्र या पावसाने दिलासा कमी आणि धक्का अधिक दिला. जालना जिल्ह्यात वादळी वाऱ्यांसह आलेल्या पावसाने शेतकऱ्यांचे कंबरडे मोडले. परतूर तालुक्यातील फुलवाडी येथे दीड एकरावरील केळीची बाग अक्षरशः जमीनदोस्त झाली. अनेक घरांवरील सोलर पॅनेल्स उडाले, झाडांच्या फांद्या कोसळल्या आणि पशुधनाचेदेखील नुकसान झाले. “गारवा आला, पण संसार उध्वस्त करून,” अशी वेदनादायी भावना शेतकरी व्यक्त करत आहेत. रत्नागिरीत मेघगर्जनेसह पावसाच्या सरी कोसळल्या असून आंबा उत्पादक शेतकरी चिंतेत सापडले आहेत. हंगामाच्या अंतिम टप्प्यात आलेल्या या पावसामुळे आंबा खराब होण्याची भीती निर्माण झाली आहे. कोकणात गारवा उतरला असला तरी बागायतदारांच्या कपाळावर चिंतेच्या रेषा स्पष्ट दिसू लागल्या आहेत.
एकीकडे राज्याच्या अनेक भागांत पावसाचा गारवा अनुभवायला मिळत असताना दुसरीकडे यवतमाळ जिल्हा मात्र उष्णतेच्या ज्वालामुखीवर उभा आहे. २५ मेपासून सुरू होणाऱ्या ‘नवताप’ काळात जिल्ह्याचा पारा तब्बल ४६ अंशांच्या पार जाण्याची शक्यता हवामान विभागाने व्यक्त केली आहे. त्यामुळे प्रशासनाने रेड अलर्ट जारी करत नागरिकांना दुपारच्या वेळेत घराबाहेर न पडण्याचे आवाहन केले आहे. महाराष्ट्रात सध्या दोन टोकांची परिस्थिती निर्माण झाली आहे — एका बाजूला पावसाचा शिडकावा तर दुसऱ्या बाजूला अंगाची लाही करणारा तापता सूर्य! आभाळाचे हे बदलते रूप पाहून जनता गोंधळली असली तरी एक गोष्ट मात्र स्पष्ट झाली आहे — यंदाचा मान्सून येण्यापूर्वीच निसर्गाने आपल्या ताकदीची जोरदार झलक दाखवायला सुरुवात केली आहे.