युद्धविरामाचा परिणाम; भाव कोसळले, आता खरेदीची हीच योग्य वेळ?
महाराष्ट्र २४ ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ०९ जुलै २०२६ ।। अमेरिका-इराण संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर अनेक दिवस अस्थिर असलेल्या जागतिक बाजाराला अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या युद्धविरामाच्या घोषणेने अनपेक्षित कलाटणी दिली. या एका घोषणेनंतर सुरक्षित गुंतवणुकीचे प्रमुख साधन मानल्या जाणाऱ्या सोन्या-चांदीच्या दरांना मोठा फटका बसला. काही तासांतच एमसीएक्सवर सोन्याच्या दरात तब्बल २,१७७ रुपयांची घसरण झाली आणि दहा ग्रॅम सोन्याचा भाव १,४३,२१५ रुपयांवर आला. चांदीचाही दर घसरून २,२४,२४२ रुपये प्रतिकिलोपर्यंत खाली आला. आंतरराष्ट्रीय बाजारातही सोन्याचे दर २.३८ टक्क्यांनी, तर चांदीचे दर ३.८९ टक्क्यांनी घसरल्याने सराफा बाजारात मोठी खळबळ उडाली आहे.
या घसरणीमागे केवळ युद्धविरामाची घोषणा कारणीभूत नसून मजबूत होत असलेला अमेरिकी डॉलर आणि वाढत्या कच्च्या तेलाच्या किमती यांचाही मोठा प्रभाव असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे. जागतिक गुंतवणूकदारांनी सुरक्षित पर्याय म्हणून सोन्याकडे धाव घेण्याऐवजी नफा वसूल करण्यास सुरुवात केली. त्यामुळे मागील आठवडाभरापासून सुरू असलेली घसरण आणखी वेगाने वाढली. डॉलर मजबूत होत असल्याने आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोन्यावर दबाव कायम असून, त्याचा थेट परिणाम भारतीय बाजारावरही दिसून येत आहे.
गेल्या एका महिन्यात सोन्याच्या दरात सुमारे ५.६ टक्के, तर चांदीच्या दरात तब्बल १०.८ टक्क्यांची घसरण झाली आहे. विक्रमी उच्चांक गाठल्यानंतर मोठ्या गुंतवणूकदारांनी केलेली नफावसुली, अमेरिकेतील व्याजदरांबाबतची भूमिका आणि डॉलरची वाढती ताकद यामुळे मौल्यवान धातूंना फटका बसत आहे. दुसरीकडे, होर्मुझ सामुद्रधुनी परिसरातील तणाव आणि जागतिक राजकीय अनिश्चितता यामुळे सोन्याला काही प्रमाणात आधार मिळत असला, तरी डॉलरच्या वाढत्या दबावामुळे दर सावरताना दिसत नाहीत. त्यामुळे बाजार सध्या दोन विरुद्ध शक्तींमध्ये अडकला असल्याचे चित्र आहे.
याच पार्श्वभूमीवर सर्वसामान्य ग्राहक आणि गुंतवणूकदारांसमोर आता मोठा प्रश्न उभा राहिला आहे—सोने आत्ताच खरेदी करावे की आणखी काही दिवस प्रतीक्षा करावी? बाजारतज्ज्ञांच्या मते, अल्पकालीन काळात दरांमध्ये आणखी चढ-उतार होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. मात्र दीर्घकालीन गुंतवणुकीचा विचार करणाऱ्यांसाठी सध्याची घसरण टप्प्याटप्प्याने खरेदी करण्याची संधी ठरू शकते. जागतिक घडामोडी, डॉलरचा कल आणि मध्यपूर्वेतील परिस्थिती यावर पुढील काही दिवस सोन्या-चांदीच्या बाजाराची दिशा अवलंबून राहणार असल्याने गुंतवणूकदारांनी घाईचा निर्णय न घेता बाजारावर बारकाईने लक्ष ठेवणे अधिक हिताचे ठरणार आहे.