धर्मेंद्र प्रधानांच्या राजीनाम्यानंतर अभिजीत दिपकेंचा इशारा; विद्यार्थ्यांना न्याय मिळेपर्यंत लढा सुरूच
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. २६ जुलै २०२६ ।। दिल्लीच्या जंतर-मंतरवर गेल्या २६ दिवसांपासून पेटलेला विद्यार्थ्यांचा लढा अखेर सत्तेच्या दारापर्यंत पोहोचला. केंद्रीय शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांच्या राजीनाम्यानंतर आंदोलनकर्त्यांनी जल्लोष केला, पण हा जल्लोष विजयाचा शेवट नसून नव्या लढ्याची सुरुवात असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. “एक मागणी पूर्ण झाली, पण उर्वरित मागण्या मान्य होईपर्यंत आम्ही येथून हटणार नाही,” असा स्पष्ट इशारा सीजेपीचे संस्थापक अभिजीत दिपके यांनी जंतर-मंतरवरील सभेत दिला.
सरकारला झुकवण्यासाठी केवळ घोषणाबाजी पुरेशी नसते; त्यासाठी सातत्य, संयम आणि संघर्षाची तयारी लागते. विद्यार्थ्यांनी गेल्या २६ दिवसांत ते करून दाखवले. दिल्लीच्या रस्त्यावर बसलेल्या तरुणांच्या आवाजाकडे सुरुवातीला दुर्लक्ष करण्यात आले, पण आंदोलनाचा विस्तार आणि वाढता जनसमर्थन पाहता अखेर सत्तेलाही माघार घ्यावी लागली. धर्मेंद्र प्रधान यांच्या राजीनाम्याने या आंदोलनाला पहिला मोठा राजकीय परिणाम मिळाला.
नीट परीक्षेतील कथित पेपरफुटीच्या निषेधार्थ सुरू झालेल्या या आंदोलनाला देशभरातून पाठिंबा मिळाला. अभिजीत दिपके आणि सोनम वांगचुक यांच्या मार्गदर्शनाखाली विद्यार्थी आणि पालकांनी शिक्षण व्यवस्थेतील पारदर्शकतेची मागणी करत सातत्याने आंदोलन केले. २० जुलै रोजी काढण्यात आलेल्या मोर्चादरम्यान आंदोलकांवर झालेल्या लाठीमारानंतर वातावरण आणखी तापले आणि आंदोलन अधिक आक्रमक झाले.
धर्मेंद्र प्रधान यांच्या राजीनाम्यानंतर जंतर-मंतरवर बोलताना अभिजीत दिपके यांनी हा विजय विद्यार्थ्यांचा असल्याचे सांगितले. “लोकशाहीला घाबरायचे नाही. सरकारसमोर झुकलो नाही, तर बदल घडवून आणता येतो,” असे सांगत त्यांनी विद्यार्थ्यांच्या संघर्षाचे कौतुक केले. त्यांनी आंदोलनाच्या पुढील दोन प्रमुख मागण्याही जाहीर केल्या.
पहिली मागणी म्हणजे नीट परीक्षेतील कथित गैरव्यवहारामुळे मानसिक तणावातून आत्महत्या केलेल्या विद्यार्थ्यांच्या कुटुंबीयांना प्रत्येकी एक कोटी रुपयांची नुकसानभरपाई देण्यात यावी. दुसरी मागणी म्हणजे आंदोलनादरम्यान विद्यार्थ्यांवर लाठीमार करणाऱ्या संबंधित पोलिस अधिकाऱ्यांवर कठोर कारवाई करण्यात यावी. या दोन्ही मागण्या पूर्ण होईपर्यंत आंदोलन सुरू राहील, असा निर्धार त्यांनी व्यक्त केला.
यावेळी त्यांनी काही पोलिस अधिकाऱ्यांवरही कठोर शब्दांत टीका केली. “जर आम्ही केंद्रीय मंत्र्यांचा राजीनामा मिळवू शकतो, तर इतरांनाही जबाबदारी स्वीकारावी लागेल,” असा इशाराही त्यांनी दिला. तसेच, आंदोलनकर्त्यांना कमी लेखणाऱ्यांना उद्देशून “ज्यांना हिणवले गेले, त्यांनीच संघर्ष करून दाखवला,” असे म्हणत विद्यार्थ्यांचे मनोबल उंचावण्याचा प्रयत्न केला.
आता या आंदोलनाने नवे वळण घेतले आहे. केंद्रीय मंत्र्यांचा राजीनामा हा एक टप्पा पूर्ण झाला असला, तरी उर्वरित मागण्यांवर सरकार काय भूमिका घेते, आंदोलन किती काळ सुरू राहते आणि विद्यार्थ्यांच्या न्यायाच्या लढ्याचा पुढचा अध्याय काय असतो, याकडे संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले आहे. लोकशाहीत संघर्षाची खरी कसोटी विजय मिळाल्यानंतर सुरू होते आणि जंतर-मंतरवरील आंदोलन आता त्याच टप्प्यावर उभे आहे.