आठवडाभरात सोने ₹१,६७२ तर चांदी ₹६,४७६ ने स्वस्त; डॉलर, बाँड यिल्ड आणि फेडच्या निर्णयाकडे बाजाराचे डोळे
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ३ ऑगस्ट २०२६ ।। Gold Silver Price : सोन्याला सुरक्षित गुंतवणुकीचा मुकुट घातला की भाव कायम आकाशात राहतील, असे समजणाऱ्यांना सराफा बाजाराने पुन्हा एकदा जमिनीवर आणले आहे. ऑगस्टच्या पहिल्याच आठवड्यात सोन्या-चांदीच्या दरांनी घसरणीचा मार्ग धरला आहे. इंडिया बुलियन अँड ज्वेलर्स असोसिएशनच्या आकडेवारीनुसार, २४ कॅरेट सोन्याचा भाव आठवडाभरात तब्बल १,६७२ रुपयांनी घसरून १ लाख ४२ हजार ८६० रुपये प्रति १० ग्रॅमवर आला. चांदीचाही चमकदार डौल कमी झाला असून, प्रति किलो दरात ६,४७६ रुपयांची घट झाली. आठवड्याच्या सुरुवातीला २ लाख २४ हजार ७७१ रुपये असलेली चांदी अखेरीस २ लाख १८ हजार २९५ रुपयांवर आली.
या घसरणीमागे एकच कारण नाही; डॉलरची ताकद, अमेरिकन ट्रेझरी बाँडवरील वाढलेले उत्पन्न आणि व्याजदरांबाबतची अनिश्चितता हे सगळे घटक एकाच वेळी बाजारावर दबाव आणत आहेत. सोन्याला व्याज मिळत नसल्याने बाँड यिल्ड वाढली की गुंतवणूकदारांचा कल व्याज देणाऱ्या साधनांकडे वळतो. अलीकडे अमेरिकन ट्रेझरीच्या दीर्घ मुदतीच्या यिल्डमध्ये वाढ झाली असून, महागाईबाबतची चिंता कायम आहे. रॉयटर्सच्या बाजार विश्लेषणानुसारही डॉलर आणि वाढते यिल्ड सोन्यावर दबाव आणू शकतात, तर याउलट डॉलर आणि यिल्ड नरमले तर सोन्याला पुन्हा आधार मिळतो.
मात्र बाजाराला आता सर्वाधिक उत्सुकता अमेरिकन फेडरल रिझर्व्हच्या पुढील भूमिकेची आहे. जुलैच्या बैठकीत फेडने व्याजदर कायम ठेवले; त्यानंतर सप्टेंबरमधील संभाव्य निर्णयाबाबत बाजारातील अंदाज झपाट्याने बदलले आहेत. व्याजदर कपातीची शक्यता कमी झाली किंवा महागाईच्या भीतीने फेडने कठोर भूमिका कायम ठेवली, तर सोन्यावर आणखी दबाव येऊ शकतो. उलट डॉलर कमजोर झाला, बाँड यिल्ड खाली आली किंवा भू-राजकीय तणाव वाढला तर सुरक्षित गुंतवणूक म्हणून सोन्याला पुन्हा मागणी मिळू शकते. त्यामुळे ‘सोने आता आणखी स्वस्त होणार’ असा सरळ निष्कर्ष काढणे धोक्याचे आहे.
भारतीय ग्राहकांसाठी याचा अर्थ एवढाच—घसरण दिसली म्हणून लगेच धावू नका आणि तेजी दिसली म्हणून घाबरून खरेदीही करू नका. सणासुदीपूर्वी दागिन्यांची मागणी वाढण्याची शक्यता असली तरी आंतरराष्ट्रीय बाजारातील डॉलर, अमेरिकी यिल्ड, फेडचे धोरण आणि पश्चिम आशियातील घडामोडी पुढील दिशा ठरवतील. चांदीच्या बाबतीत औद्योगिक मागणी आणि जागतिक आर्थिक स्थितीही महत्त्वाची ठरणार आहे. त्यामुळे पुढील काही दिवस बाजारात स्थिरता येऊ शकते; पण सोन्या-चांदीचा खेळ संपलेला नाही—फक्त पुढचा डाव कोणाच्या हातात जाणार, याची प्रतीक्षा सुरू आहे.