अस्वच्छता, मुदतबाह्य अन्नसाठ्यावर कारवाई; ५९८ किलो मावा जप्त
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ११ ऑगस्ट २०२६ ।। पोटासाठी पैसे देऊन खाणाऱ्या ग्राहकाला बदल्यात स्वच्छ अन्न मिळणे ही काही उपकाराची बाब नाही; ती कायदेशीर जबाबदारी आहे. पण खाद्यपदार्थ विक्रीच्या व्यवसायात ही साधी गोष्टही काहींच्या लक्षात येत नसल्याचे पुन्हा एकदा समोर आले आहे. पुणे आणि पिंपरी-चिंचवड परिसरातील हॉटेल, रेस्टॉरंट आणि बेकऱ्यांवर अन्न व औषध प्रशासनाने धडक कारवाई केली असून सहा आस्थापनांचे परवाने निलंबित करण्यात आले आहेत. तपासणीदरम्यान अस्वच्छता, मुदत संपलेले खाद्यपदार्थ साठवणे आणि अन्न सुरक्षा व मानके कायद्यातील नियमांचे उल्लंघन आढळल्याचे प्रशासनाने सांगितले. अन्न सुरक्षेबाबत राज्यभर सुरू असलेल्या विशेष मोहिमेच्या पार्श्वभूमीवर पुणे विभागातील कारवाईला अधिक धार आली आहे. यापूर्वीही FDAने पुणे विभागात नियमभंग करणाऱ्या अनेक हॉटेल, रेस्टॉरंट आणि बेकऱ्यांवर परवाने निलंबित करण्याची कारवाई केली आहे.
कारवाईची तलवार फक्त कागदावर फिरली नाही, तर कोंढवा बुद्रुकमध्ये ५९८ किलो मीठा मावा विनापरवाना वाहतूक करताना पकडण्यात आला. या साठ्याची किंमत सुमारे दीड लाख रुपये असल्याचे सांगण्यात आले आहे. मिठाईच्या दुकानात दिसणारा चमकदार पेढा किंवा मावा ग्राहकाला आकर्षक वाटतो; पण त्यामागे नियम, स्वच्छता आणि दर्जा नसेल तर तो थेट आरोग्याचा प्रश्न बनतो. म्हणूनच अन्न व्यवसायिकांनी ‘ग्राहकाला काय कळणार?’ या मानसिकतेतून बाहेर पडण्याची वेळ आली आहे. पुणे FDAच्या अलीकडील मोहिमांमध्येही संशयित भेसळयुक्त, अयोग्यरीत्या साठवलेले किंवा नियमबाह्य खाद्यपदार्थ मोठ्या प्रमाणावर जप्त करण्यात आले आहेत.
या कारवाईत द लोटस रिसॉर्ट, मोरवे-लोणावळा; द मसल फूड्स बेकरी, बिबवेवाडी; हुमा बेकरी, गणेशनगर, पिंपरी-चिंचवड; न्यू महाराष्ट्र बेकर्स, दत्तनगर रस्ता, आंबेगाव बुद्रुक; मारकेश व्हेंचर्स, पर्वती-सहकारनगर आणि स्विन्स्टा ईएनटी, वारजे जकात नाका-कर्वेनगर या सहा आस्थापनांवर कारवाई झाल्याचे प्रशासनाने नमूद केले आहे. नाव मोठे असो वा दुकान छोटे—अन्नाच्या गुणवत्तेच्या बाबतीत कायदा सगळ्यांसाठी समान असला पाहिजे. कारण स्वयंपाकघरातील घाण ग्राहकाच्या ताटात गेल्यानंतर ‘माफी’चा उपयोग नसतो. FDAच्या मागील कारवायांमध्येही अस्वच्छ स्वयंपाकघर, मुदतबाह्य अन्नसाठा आणि अन्न हाताळणीतील त्रुटींवर परवाने निलंबित करण्यात आले आहेत.
या कारवाईचा खरा अर्थ केवळ सहा परवाने निलंबित झाले इतकाच नाही. ‘दुकान चालवायचे असेल तर नियम पाळावेच लागतील’, हा संदेश FDAने दिला आहे. ग्राहकांनीही स्वच्छता, पॅकिंगवरील माहिती, मुदत आणि खाद्यपदार्थाचा दर्जा याबाबत जागरूक राहणे गरजेचे आहे. अन्न व्यवसायिकांसाठी तपासणी ही त्रासदायक बाब वाटू शकते; पण नागरिकांच्या आरोग्यापेक्षा व्यवसायाची सोय मोठी असू शकत नाही. पुणे विभागात अशा तपासण्या आणि कारवाई सातत्याने सुरू असल्याचे अलीकडील मोहिमांवरून स्पष्ट होते. त्यामुळे नियम पाळणाऱ्यांनी घाबरण्याचे कारण नाही; पण नियम मोडून ग्राहकांच्या ताटाशी खेळणाऱ्यांनी आता सावध होण्याची वेळ नक्कीच आली आहे.