✍️ महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ९ एप्रिल २०२६ ।। Iran FM Araghchi Flags Attack on Lebanon: जगाच्या नकाशावर मध्यपूर्व हा भाग कायम धगधगत असतो; पण सध्या जणू एखाद्या नाट्यप्रयोगाची चरमसीमा गाठली आहे. एका बाजूला शांततेची भाषा, तर दुसऱ्या बाजूला तोफांची गर्जना—ही दोन परस्परविरोधी दृश्ये एकाच वेळी पाहायला मिळत आहेत. अमेरिकेने जाहीर केलेला दोन आठवड्यांचा युद्धविराम हा वरवर पाहता दिलासा देणारा; पण त्याच्या कडांना अजूनही धुराचे वलय आहे. इराणने या विरामाला संपूर्ण प्रदेशाची कवच मानलं, तर अमेरिका आणि इस्रायलने त्याला मर्यादित चौकट दिली. म्हणूनच हा ‘विराम’ की ‘विरामाचा बहाणा’—हा प्रश्न सामान्य माणसालाही पडू लागला आहे. शब्दांच्या कसरतीतून शांतता उभी राहत नाही, ती कृतीतून सिद्ध करावी लागते, हे इतिहासाने पुन्हा पुन्हा दाखवून दिलंय.
या सगळ्या गोंधळात लेबनॉन हा मुद्दा जणू एखाद्या विसरलेल्या पण निर्णायक पात्रासारखा समोर येतो. तिथे सुरू असलेल्या हालचालींनी संपूर्ण समीकरणच बदलून टाकलं आहे. एका बाजूला ‘युद्धविराम’ म्हणायचं आणि दुसऱ्या बाजूला कारवाया सुरू ठेवायच्या—ही भूमिका म्हणजे दोन वेगवेगळ्या नौकांवर पाय ठेवून समुद्र पार करण्याचा प्रयत्नच! अशा वेळी इराणने दिलेला इशारा हा केवळ राजनैतिक नव्हे, तर नैतिक प्रश्नही उपस्थित करतो: जगाने कोणत्या सत्यावर विश्वास ठेवायचा? गोळीबाराच्या आवाजावर की चर्चेच्या टेबलावर? इस्रायलचा आक्रमक पवित्रा आणि हिजबुल्लाहविरुद्ध सुरू असलेली मोहीम या ‘शांततेच्या’ घोषणेला सतत छेद देत आहेत. परिणामी, शांततेची भाषा ही केवळ औपचारिकता ठरते की काय, अशी शंका डोकं वर काढते.
दरम्यान, इस्लामाबादमध्ये होणारी बैठक ही या सगळ्या नाट्याला दिशा देणारी ठरू शकते. कागदावरचे करार आणि प्रत्यक्षातली कृती यांच्यातील दरी कमी करायची असेल, तर स्पष्टता आणि प्रामाणिकपणा यांची गरज आहे. अन्यथा, युद्धविराम हे केवळ श्वास घेण्यासाठी घेतलेलं अंतर ठरेल आणि त्यानंतरचा संघर्ष अधिक तीव्र होईल. आज परिस्थिती अशा वळणावर उभी आहे, जिथे निर्णय केवळ राजकीय नाही, तर मानवीही आहे. जग पाहतंय, इतिहास नोंद घेतोय, आणि भविष्यातील पिढ्या या क्षणाकडे उत्तरांच्या अपेक्षेने पाहतील. निवड एकच—युद्ध की शांतता; पण तिचं उत्तर केवळ शब्दांत नाही, तर कृतीत द्यावं लागेल.