महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. १९ मे २०२६ ।।आंब्याच्या सुगंधाने भारलेल्या पुणेकरांच्या उन्हाळ्यात आता विरहाची चाहूल लागली आहे. कोकणच्या लाल मातीतून आलेला गोडधोड हापूस आता हंगामाच्या अंतिम टप्प्यात पोहोचला असून मार्केट यार्डातील त्याची आवक दिवसेंदिवस घटू लागली आहे. “हापूस संपतोय” ही बातमी ऐकताच अनेक रसिकांच्या चेहऱ्यावरचे भाव अगदी लग्नातील शेवटच्या पुरणपोळीप्रमाणे गंभीर झाले आहेत. कारण कोकण हापूस हा फक्त आंबा नसतो; तो मराठी माणसाच्या उन्हाळ्याचा आत्माच असतो. पण यंदा हवामानबदलाने या राजाला चांगलाच फटका दिला. मोहर गळाला, उत्पादन घटले आणि सुरुवातीला भाव इतके वाढले की सामान्य माणूस आंब्याकडे पाहूनच समाधान मानू लागला होता. गुढीपाडवा आणि अक्षय तृतीयेच्या काळात तर हापूसचे दर ऐकून अनेकांच्या खिशाला घाम फुटत होता. आता मात्र हंगाम संपत आल्याने बाजारातील पेट्या कमी होत चालल्या आहेत आणि पुढील दहा दिवसांत कोकण हापूस पूर्णपणे बाजारातून गायब होण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे.
Pune Market Yardमध्ये रविवारी हापूसच्या अवघ्या दीड ते दोन हजार पेट्यांची आवक झाली. घाऊक बाजारात कच्च्या हापूसच्या पेट्यांना १२०० ते २००० रुपयांपर्यंत भाव मिळत असून तयार आंब्याच्या पेट्या थेट ३००० रुपयांपर्यंत विकल्या जात आहेत. किरकोळ बाजारात दर्जानुसार डझनाला ४०० ते ८०० रुपये मोजावे लागत आहेत. म्हणजे आंबा खरेदी करणे हे आता फळ खरेदीपेक्षा प्रतिष्ठेचे प्रदर्शन अधिक वाटू लागले आहे. हवामानबदल आणि मॉन्सूनची लवकर चाहूल यामुळे कोकणातील बागायतदारांच्याही चेहऱ्यावर चिंता दिसू लागली आहे. कारण आंब्याचा हंगाम जितका कमी, तितकी आर्थिक उलथापालथ अधिक! एका बाजूला ग्राहक “आणखी एकदा हापूस खाऊन घेऊ” या भावनेने बाजारात धावत आहेत, तर दुसरीकडे व्यापारी उरलेल्या पेट्यांवर सोन्याचा भाव लावताना दिसत आहेत.
मात्र, कोकण हापूसची जागा आता हळूहळू कर्नाटक हापूस घेताना दिसत आहे. मागील आठवड्याच्या तुलनेत कर्नाटकातून येणाऱ्या आंब्यांची आवक जवळपास दुप्पट झाली आहे. त्यामुळे अनेक खवय्यांनी आता “कोकण गेला, तर कर्नाटक सही!” अशी भूमिका घेत बाजाराचा मोर्चा तिकडे वळवला आहे. यंदा कर्नाटक हापूसलाही हवामानाचा फटका बसल्याने त्याची आवक जवळपास महिनाभर उशिरा सुरू झाली. पण आता हा आंबा बाजारात जोर धरू लागला असून १५ जूनपर्यंत त्याची उपलब्धता कायम राहणार आहे. चवीत थोडा फरक असला तरी हापूसची ओढ मात्र तीच आहे. आंबा हा महाराष्ट्राच्या उन्हाळ्याचा राजा असला तरी त्याच्या दरांमुळे सामान्य माणूस आता त्याच्याकडे “राजासारखंच” पाहू लागला आहे. तरीही, हापूसचा सुगंध एकदा घरात दरवळला की मराठी माणूस बाकी सगळ्या महागाईचा विसर पडतो, हेही तितकेच खरे!