देहूतून तुकोबांची पालखी ७ जुलैला प्रस्थान; वाखरीमार्गे पंढरीत आगमन, वारकऱ्यांत उत्साहाचे वातावरण
महाराष्ट्र २४ ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ६ जून २०२६ ।। आषाढी वारीचे दिवस जवळ आले की महाराष्ट्राच्या कानाकोपऱ्यातून एकच हाक घुमू लागते—”ज्ञानोबा-तुकोबा!” यंदाही भक्तीचा हा अखंड प्रवाह पंढरीच्या दिशेने वाहू लागणार आहे. श्री संत तुकाराम महाराज यांच्या ३४१ व्या पालखी सोहळ्याचे वेळापत्रक जाहीर होताच वारकरी संप्रदायात उत्साहाची लाट उसळली आहे. देहू नगरीत तयारीला वेग आला असून सात जुलै रोजी दुपारी चार वाजता तुकोबांची पालखी मुख्य मंदिरातून पंढरपूरकडे प्रस्थान करणार आहे. हजारो टाळ-मृदंगांचा निनाद, अभंगांचा गजर आणि विठ्ठलनामाच्या जयघोषात सुरू होणारा हा सोहळा म्हणजे महाराष्ट्राच्या आध्यात्मिक परंपरेचे जिवंत दर्शनच ठरणार आहे. प्रस्थानानंतर पहिल्या दिवशी पालखीचा मुक्काम देहूतील इनामदार वाड्यात असेल.
पालखीच्या प्रवासाचा मार्गही भक्तीने नटलेला आहे. आठ जुलैला पालखी पिंपरी-चिंचवडमध्ये दाखल होऊन आकुर्डी येथील श्री विठ्ठल मंदिरात मुक्काम करणार आहे. त्यानंतर पुण्यातील नाना पेठेतील श्री निवडुंगा विठ्ठल मंदिरात दोन दिवस मुक्काम राहणार आहे. पुढे हडपसर, लोणी काळभोर, यवत, वरवंड, उंडवडी, बारामती, सणसर, निमगाव केतकी, इंदापूर, सराटी, अकलूज, बोरगाव, पिराची कुरोली आणि वाखरी असा भक्तिमय प्रवास रंगणार आहे. गावोगावी पालखीचे स्वागत करण्यासाठी ग्रामस्थ सज्ज झाले असून, प्रत्येक ठिकाणी वारकऱ्यांच्या सेवेसाठी विविध संस्था आणि नागरिकांनी नियोजन सुरू केले आहे. पंढरीच्या वाटेवरचा प्रत्येक मुक्काम हा जणू भक्तीचा उत्सवच ठरणार आहे.
दरम्यान, संतश्रेष्ठ ज्ञानेश्वर महाराज यांच्या पालखीचे वेळापत्रकही जाहीर झाले आहे. आठ जुलैला आळंदीहून प्रस्थान करणारी माऊलींची पालखी २४ जुलै रोजी पंढरपूरात दाखल होणार आहे. पुण्यातील भवानी पेठेतील मुक्काम पूर्वीप्रमाणेच कायम राहणार असल्याने निर्माण झालेला संभ्रम दूर झाला आहे. या प्रवासात १७ मुक्काम, चार गोल रिंगण आणि तीन उभी रिंगणे होणार आहेत. लाखो वारकरी या सोहळ्यात सहभागी होणार असल्याने प्रशासन, संस्थान आणि विविध स्वयंसेवी संस्थांनी तयारी सुरू केली आहे. भक्ती, शिस्त आणि समतेचा संदेश देणारी ही परंपरा पुन्हा एकदा महाराष्ट्राला एकत्र आणणार आहे.
वारीच्या तयारीत आणखी एक आनंदाची बातमी समोर आली आहे. श्री संत निवृत्तीनाथ महाराजांच्या पालखी रथाला यंदा इगतपुरी तालुक्यातील मुरंबी गावातील ‘सर्जा-भास्कर’ या बैलजोडीचा मान मिळाला आहे. गेल्या पाच वर्षांत दुसऱ्यांदा हा बहुमान मिळाल्याने मालक गजीराम पुंजा यांच्या कुटुंबात आनंदाचे वातावरण आहे. त्र्यंबकेश्वर ते पंढरपूर आणि पुन्हा परतीचा मिळून जवळपास ५० दिवसांचा प्रवास करणाऱ्या या रथासाठी सक्षम, प्रशिक्षित आणि तगडी बैलजोडी निवडली जाते. पावसाळ्यातील खडतर मार्गावर भक्तीचा रथ ओढणाऱ्या या बैलजोडीही वारकरी परंपरेतील तितक्याच मानाच्या घटक ठरतात. आता अवघ्या काही दिवसांत टाळ-मृदंगांच्या गजरात पंढरपूरची वाट धरली जाईल आणि पुन्हा एकदा अवघा महाराष्ट्र विठ्ठलनामात दंग झालेला दिसेल.