पर्यटकांनी पर्यटनस्थळे फुलली; व्यवसायाला बहर, मात्र वाहतूक कोंडीने स्थानिक हैराण
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. १७ ऑगस्ट २०२६ ।। स्वातंत्र्यदिनाची सुट्टी आणि त्याला जोडून आलेल्या शनिवार-रविवारच्या सुटीने लोणावळ्याला अक्षरशः पर्यटकांचा महापूर आला. दोन दिवस शहरासह आसपासचा ग्रामीण परिसर पर्यटकांनी गजबजून गेला. भुशी धरणावर तर पाय ठेवायलाही जागा उरली नव्हती, अशी परिस्थिती निर्माण झाली होती. तुंगार्ली धरण, लायन्स पॉईंट, शिवलिंग पॉईंटपासून खंडाळ्यातील राजमाची गार्डन, ड्युक्स नोज, आई एकवीरा देवी मंदिर परिसर, भाजे लेणी, लोहगड किल्ला आणि सहारा पुलासमोरील धबधब्यापर्यंत सर्वच ठिकाणी मोठी गर्दी दिसून आली. सकाळपासूनच पर्यटकांच्या वाहनांनी लोणावळ्याकडे धाव घेतल्याने शहराने ‘हाऊसफुल्ल’चा अनुभव घेतला.
गर्दीचा अंदाज आधीच असल्याने पोलिस प्रशासनानेही कंबर कसली होती. शहर आणि पर्यटनस्थळांवर सुमारे १८० पोलिस अधिकारी-कर्मचारी बंदोबस्तासाठी तैनात करण्यात आले होते. वाहतूक सुरळीत ठेवण्यासाठी पोलिस रस्त्यावर उतरले होते. वाहनांच्या लांबच लांब रांगा लागल्या असल्या तरी वाहतूक पूर्णपणे ठप्प न होता हळूहळू पुढे सरकत होती. १५ ऑगस्टला दुपारनंतर भुशी धरण परिसरात वाढलेली गर्दी लक्षात घेऊन रायवूड येथून सायंकाळी चारनंतर धरणाच्या दिशेने जाणारी वाहने बंद करण्यात आली. त्यानंतर धरणाकडून परतणाऱ्या वाहनांच्या मोठ्या रांगा लागल्या.
रविवारी सकाळी आठ वाजल्यापासूनच भुशी धरणावर पर्यटकांची गर्दी झाली होती. हलका पाऊस आणि धरणाच्या पायऱ्यांवरून झुळझुळ वाहणारे पाणी याचा आनंद घेत पर्यटकांनी पावसाळी पर्यटनाचा पुरेपूर अनुभव घेतला. या गर्दीचा मोठा फायदा स्थानिक व्यवसायांना झाला. चहा, मक्याचे कणीस, वडापाव, भजीच्या हातगाड्यांपासून हॉटेल, रिसॉर्ट, चिक्की दुकाने आणि खासगी बंगल्यांपर्यंत सर्वच व्यवसायांना चांगली उलाढाल झाली. म्हणजे पावसाने पर्यटनस्थळे भिजवली, पण पर्यटकांनी स्थानिकांच्या व्यवसायाला चांगलेच ऊन दिले!
मात्र या पर्यटनाच्या गर्दीची दुसरी बाजूही तितकीच गंभीर आहे. पर्यटकांच्या वाहनांमुळे आणि रस्त्यांवरील गर्दीमुळे स्थानिक नागरिकांना घराबाहेर पडणेही कठीण झाले. पर्यटन वाढावे, स्थानिकांना रोजगार मिळावा, व्यवसायाला चालना मिळावी याला कुणाचाही विरोध नाही; पण पर्यटकांचा आनंद आणि स्थानिकांचा त्रास यातील रेषा ओलांडली जाऊ नये. लोणावळ्यात वर्षभर पर्यटक येतात. त्यामुळे नगर परिषद, जिल्हा प्रशासन आणि शासनाने वाहतूक व्यवस्थापन, पार्किंग, स्वच्छता, सुरक्षा आणि आपत्कालीन सुविधांचे कायमस्वरूपी नियोजन करणे गरजेचे आहे. नाहीतर लोणावळ्याचे सौंदर्य पाहायला येणारे पर्यटक वाढतील आणि त्या सौंदर्याचा रोजचा त्रास मात्र स्थानिकांच्या वाट्याला येत राहील.