कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे देशभर हवामानाचा मूड बदलला; मुसळधार पाऊस, वीज आणि वादळी वाऱ्यांपासून सावध राहण्याचे आवाहन
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. २८ ऑगस्ट २०२६ ।। देशभर मान्सूनने पुन्हा एकदा आपली ताकद दाखवायला सुरुवात केली असून, उत्तर भारतापासून मध्य भारत, पूर्वोत्तर राज्यांपर्यंत पावसाची दमदार हजेरी अपेक्षित आहे. दक्षिण उत्तर प्रदेश आणि लगतच्या ईशान्य मध्य प्रदेशावर कमी दाबाचे क्षेत्र सक्रिय असून, त्यातून तयार झालेल्या हवामान प्रणालीचा परिणाम अनेक राज्यांवर होणार आहे. उत्तराखंडमध्ये २६ ऑगस्ट ते १ सप्टेंबरदरम्यान व्यापक पावसाचा अंदाज असून, हिमाचल प्रदेश आणि जम्मू-काश्मीर-लडाखमध्येही महिनाअखेरीस पावसाचा जोर वाढण्याची शक्यता हवामान विभागाने व्यक्त केली आहे. काही भागांत वीजांचा कडकडाट आणि वादळी वाऱ्यांचाही धोका कायम आहे.
मध्य भारतात मात्र पावसाचे गणित अधिक लक्षवेधी ठरणार आहे. मध्य प्रदेश, छत्तीसगड आणि विदर्भात विविध ठिकाणी हलका ते मध्यम, तर काही भागांत जोरदार पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. २६ ऑगस्टच्या सायंकाळी जारी करण्यात आलेल्या अखिल भारतीय हवामान अंदाजानुसार विदर्भात पुढील काही दिवस विखुरलेल्या स्वरूपाचा पाऊस अपेक्षित आहे. मात्र, स्थानिक परिस्थितीनुसार मेघगर्जनेसह पावसाची तीव्रता बदलू शकते. त्यामुळे शेतकरी आणि नागरिकांनी ‘आकाश स्वच्छ दिसतंय म्हणजे धोका संपला’ असा निष्कर्ष काढू नये; पावसाळ्यात ढगांची भाषा अनेकदा प्रशासनापेक्षाही वेगाने बदलते!
पूर्व आणि ईशान्य भारतातही पावसाचा मुक्काम लांबणार आहे. अरुणाचल प्रदेश, आसाम, मेघालय, नागालँड, मणिपूर, मिझोराम आणि त्रिपुरामध्ये अनेक भागांत पावसाचा अंदाज आहे. पश्चिम बंगाल, झारखंड, बिहार, ओडिशा आणि सिक्कीममध्येही पावसासोबत वीजांचा कडकडाट आणि वेगवान वाऱ्यांची शक्यता आहे. पर्वतीय भागांत भूस्खलन, तर सखल प्रदेशांत पाणी साचण्याचा धोका लक्षात घेऊन प्रवासात विशेष खबरदारी घेणे आवश्यक आहे.
दरम्यान, महाराष्ट्रासाठीही हवामानावर लक्ष ठेवण्याची गरज आहे. कोकण आणि गोव्यात २६ ते ३१ ऑगस्टदरम्यान अनेक ठिकाणी पावसाची शक्यता असून, मध्य महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यात विखुरलेल्या स्वरूपात पाऊस अपेक्षित आहे. विदर्भासाठी सध्याच्या अधिकृत उपविभागीय चेतावणीत व्यापक स्वतंत्र ‘हेवी रेन’ इशारा नसला तरी स्थानिक मेघगर्जना आणि हवामानातील अचानक बदल नाकारता येत नाहीत. त्यामुळे नागरिकांनी अफवांवर नव्हे, तर स्थानिक प्रशासन आणि हवामान विभागाच्या ताज्या सूचना तपासूनच निर्णय घ्यावेत. पाऊस निसर्गाचा असतो; पण निष्काळजीपणाचे नुकसान मात्र माणसाच्या खात्यात जमा होते!