तेलदर आणि अमेरिकन ट्रेझरी यिल्ड नरमल्याने सोन्याला आधार; १७ सप्टेंबरला जागतिक बाजारात २.३ टक्क्यांची वाढ
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. १९ सप्टेंबर २०२६ ।। सोन्याला व्याज मिळत नाही, हे बाजाराला माहीत आहे. त्यामुळे अमेरिकेने व्याजदर वाढवला की सोन्याला धक्का बसणे स्वाभाविक. पण बाजार कधी सरळ गणिताने चालतो का? १६ सप्टेंबरला अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हने व्याजदर २५ बेसिस पॉइंट्सने वाढवून ३.७५ ते ४ टक्के केला आणि पुढील काळात आणखी वाढीचे संकेत दिले. त्यानंतर सोन्याच्या किमतीत घसरण झाली. मात्र दुसऱ्याच दिवशी चित्र पालटले आणि स्पॉट गोल्डमध्ये २.३ टक्क्यांची वाढ झाली.
या उलटफेरीमागे कच्च्या तेलाची नरमाई महत्त्वाची ठरली. तेल महागले की महागाईचा दबाव वाढतो आणि त्यातून व्याजदर आणखी वर जाण्याची शक्यता निर्माण होते. आता तेलाच्या किमती कमी झाल्याने महागाईबाबतची चिंता काहीशी कमी झाली. परिणामी सोन्यावरचा दबावही हलका झाला. १८ सप्टेंबरला स्पॉट गोल्ड सुमारे ४,३५२ डॉलर प्रति औंसवर होते. आठवड्याच्या व्यवहारात सोन्याला पुन्हा आधार मिळत असल्याचे Reutersने नोंदवले आहे.
अमेरिकन ट्रेझरी यिल्ड आणि डॉलरची दिशा हीदेखील सोन्यासाठी महत्त्वाची ठरते. यिल्ड किंवा डॉलर नरमले की डॉलरमध्ये किंमत असलेल्या सोन्याला तुलनेने आधार मिळतो. १७ सप्टेंबरला तेलदर आणि डॉलर दोन्ही नरमल्याने सोन्याने मागील दिवसाची घसरण भरून काढण्यास सुरुवात केली. मात्र फेडची भूमिका अजूनही कडक आहे. त्यामुळे सोन्याचा पुढील प्रवास एकाच दिशेने होईल, असे समजणे धोकादायक आहे.
भारतामध्येही सोन्याचे दर सध्या उच्च पातळीवर आहेत. १८ सप्टेंबरला मुंबईत २४ कॅरेट सोन्याचा दर वेगवेगळ्या बाजारस्रोतांनुसार सुमारे ₹१.५३ ते ₹१.५४ लाख प्रति १० ग्रॅमच्या आसपास दिसत होता. दरात शहर, बाजार आणि वेळेनुसार फरक पडतो.
म्हणून सोन्याच्या या तेजीचे श्रेय फक्त व्याजदराला किंवा फक्त तेलाला देता येणार नाही. तेल, डॉलर, ट्रेझरी यिल्ड, फेडची पुढील भूमिका आणि जागतिक भू-राजकीय परिस्थिती—या सगळ्यांचा हिशेब सोन्याच्या भावात एकाच वेळी मांडला जात आहे. बाजारात सोनं चमकत असलं तरी पुढचा दर काय असेल, याची हमी कुणाकडेच नाही.