MSRTCची ‘आवडेल तेथे कोठेही प्रवास’ योजना; ४ आणि ७ दिवसांचे पास, साध्या बसपासून शिवशाही व शिवाईपर्यंत पर्याय
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. २ ऑक्टोबर २०२६ ।। महाराष्ट्राची लालपरी म्हणजे केवळ बस नाही, तर गावागावांच्या नाड्या जोडणारी सार्वजनिक वाहतुकीची जीवनरेखा आहे. त्याच लालपरीतून महाराष्ट्रातच नव्हे, तर महामंडळाच्या बस जिथपर्यंत जातात तिथपर्यंत फिरण्याची संधी महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळाच्या (MSRTC) ‘आवडेल तेथे कोठेही प्रवास’ योजनेत मिळते. या योजनेत ४ आणि ७ दिवसांचे पास उपलब्ध आहेत. तुमच्या दिलेल्या सुधारित दरांनुसार साधी, जलद, रात्रसेवा आणि शहरी बससाठी ७ दिवसांचा पास प्रौढांसाठी ₹२,७७५, तर ५ ते १२ वर्षांच्या मुलांसाठी ₹१,३९० आहे. चार दिवसांसाठी हेच दर अनुक्रमे ₹१,५९० आणि ₹८०० आहेत. शिवशाही आसनी आंतरराज्य सेवेसाठी सात दिवसांचा पास ₹३,१८० आणि मुलांसाठी ₹१,५९५, तर चार दिवसांसाठी ₹१,८२५ आणि ₹९१५ आहेत. शिवाई ई-बस १२ मीटर सेवेसाठी सात दिवसांचा पास ₹३,६२५ आणि मुलांसाठी ₹१,८१५ आहे.
या पासाचा खरा फायदा म्हणजे एकदा पास हातात आला की त्याच्या मुदतीत प्रवाशाला संबंधित पात्र सेवांमधून कोणत्याही मार्गावर कितीही वेळा प्रवास करता येतो. साध्या सेवेचा पास साधी, जलद, रात्रसेवा, शहरी आणि मिडी बससह आंतरराज्य मार्गांवरही ग्राह्य आहे. उच्च दर्जाच्या सेवेचा पास तुलनेने निम्न दर्जाच्या सेवांसाठीही वापरता येतो. पास प्रवास सुरू होण्याच्या १० दिवस आधी काढता येतो. नियमित बसबरोबरच जादा किंवा यात्रा बसमध्येही तो ग्राह्य आहे. मात्र बसमध्ये आसनाची हमी नाही; आसन आरक्षित करायचे असल्यास प्रचलित आरक्षण शुल्क भरावे लागेल. पासधारकाला ‘पास आहे’ म्हणून प्रवास नाकारता येणार नाही, हीही स्पष्ट अट आहे. सामानासाठी प्रौढाला ३० किलो आणि १२ वर्षांखालील मुलाला १५ किलो सामान विनाआकार नेता येते, अशी माहिती दिली आहे.
मात्र स्वस्त प्रवासाच्या नादात नियम विसरला तर लालपरीही थांबवणार नाही. हा पास अहस्तांतरणीय आहे आणि गैरवापर आढळल्यास तो जप्त होऊ शकतो. पास हरवला तर त्याची डुप्लिकेट प्रत किंवा परतावा मिळत नाही. मुदत ००.०० ते २४.०० अशी मोजली जाते; शेवटच्या दिवशी मध्यरात्रीनंतरचा पुढील प्रवास करण्यासाठी स्वतंत्र तिकीट घ्यावे लागते. संप, कामबंद आंदोलन किंवा नैसर्गिक आपत्तीमुळे प्रवास करता आला नाही, तर नियमानुसार न वापरलेल्या दिवसांचा परतावा किंवा मुदतवाढ मिळू शकते. MSRTCच्या अधिकृत माहितीनुसार ही योजना प्रवाशांना ठराविक कालावधीत सलग प्रवासाची सुविधा देण्यासाठी राबवली जाते. २०२६मध्ये महामंडळाच्या नियमित बसभाड्यातही वाढ झाली आहे; त्यामुळे अनेक दिवसांचा प्रवास करणाऱ्यांसाठी पासचे गणित वेगळे ठरू शकते.