महाराष्ट्र 24 | विशेष प्रतिनिधी | दि. १२ फेब्रुवारी २०२६ || सोनं म्हणजे पूर्वी आजीच्या पेटीत सुरक्षित झोपलेलं धन होतं; आता ते जागतिक राजकारण, युद्ध, बँका आणि चीनच्या निर्णयांवर उड्या मारतंय. काही दिवसांपूर्वी सोन्या-चांदीच्या दरात मोठी घसरण झाली आणि गुंतवणूकदारांनी हुश्श केलं. पण तो आनंद फार काळ टिकला नाही. पुन्हा एकदा दरांनी उसळी घेतली आणि बाजाराला आठवण करून दिली—सोनं कधीही शांत बसत नाही. जानेवारीअखेरीस एमसीएक्सवर १० ग्रॅम सोनं १,९३,०९६ रुपयांपर्यंत गेलं, तर आंतरराष्ट्रीय बाजारात ५,००० डॉलर प्रति औंसचा टप्पा ओलांडला. म्हणजे घसरण ही फक्त विश्रांती होती, माघार नव्हे.
तज्ज्ञ सांगतात की ही तेजी केवळ सट्टेबाजी नाही, तर मजबूत पाया असलेली चढाई आहे. जिओजित इन्व्हेस्टमेंट्सच्या अहवालानुसार, अस्थिरतेमुळे सोन्याची काही वाढ पुसली गेली असली, तरी ५,००० डॉलरची पातळी घट्ट धरून आहे. एलबीएमए आणि कॉमेक्स या दोन्ही बाजारांत किमती या पातळीच्या वर टिकून आहेत, म्हणजे मागणी अजूनही शाबूत आहे. भू-राजकीय तणाव थोडा कमी झाला, नफावसुली झाली, पण सोन्याची चमक फिकी पडली नाही. उलट, २०२५ मध्ये जागतिक सोन्याची मागणी पहिल्यांदाच ५,००० टनांच्या पुढे गेली आणि बाजारमूल्य ५५५ अब्ज डॉलरवर पोहोचलं—हे आकडे भाषण देत नाहीत, ते थेट वास्तव सांगतात.
या सगळ्या चित्रात सर्वात महत्त्वाचा अभिनेता म्हणजे चीन. पीपल्स बँक ऑफ चायनानं सलग १५व्या महिन्यात सोन्याची खरेदी सुरू ठेवली आणि बाजाराला स्पष्ट संकेत दिला—“आम्ही थांबणार नाही.” केंद्रीय बँकांनी २०२५ मध्ये ३२८ टन सोनं खरेदी केलं, त्यात चीनचा वाटा लक्षणीय आहे. त्याच वेळी गोल्ड ईटीएफमध्ये ८०१ टनांची भर पडली, तर जानेवारी २०२६ मध्येच १९ अब्ज डॉलरची गुंतवणूक झाली. म्हणजे गुंतवणूकदारांचा विश्वास अजूनही सोन्यावरच आहे. अल्पकालीन चढ-उतार येतील, दर काही काळ स्थिरावतील, पण मध्यम आणि दीर्घ काळात सोन्याची गाडी थांबेल, अशी अपेक्षा करणं म्हणजे बाजाराकडून चुकीची परीक्षा घेण्यासारखं आहे. सोनं सध्या शांत दिसत असलं, तरी ते थांबलेलं नाही—फक्त पुढच्या उडीची तयारी करत आहे. 💰