वडोदराजवळील घटनेने धोक्याची घंटा; वैध सिलेंडर चाचणी, अधिकृत किट आणि सुरक्षित रिफ्यूलिंग अत्यावश्यक
महाराष्ट्र २४ ।। ऑनलाईन ।। विशेष प्रतिनिधी ।। दि. ४ ऑक्टोबर २०२६ ।। पेट्रोल-डिझेलच्या खर्चाला पर्याय म्हणून सीएनजीकडे वळणाऱ्या वाहनधारकांनी आता स्वस्त इंधनाच्या मोहापेक्षा सुरक्षिततेला प्राधान्य देण्याची वेळ आली आहे. गुजरातमधील वडोदरा जिल्ह्यातील करजणजवळ राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ४८ वरील सीएनजी पंपावर ३ ऑक्टोबर रोजी गॅस भरताना एका कारचा सिलेंडर फुटून भीषण स्फोट झाला. स्फोटाच्या तीव्रतेने कारचे पत्रे आणि काचांचे तुकडे दूरवर उडाले. सुदैवाने कारमध्ये त्यावेळी कोणी नसल्याने मोठी जीवितहानी टळली. या घटनेचे नेमके कारण तपासले जात आहे; मात्र सीएनजी वाहनाच्या सिलेंडरची स्थिती आणि नियमित तपासणी याकडे दुर्लक्ष किती महागात पडू शकते, याचा धडा या घटनेने दिला आहे.
पहिली आणि सर्वांत महत्त्वाची खबरदारी म्हणजे सीएनजी सिलेंडरची वैध हायड्रोस्टॅटिक चाचणी. पेट्रोलियम अँड एक्सप्लोसिव्ह सेफ्टी ऑर्गनायझेशनच्या (PESO) नियमांनुसार ऑन-बोर्ड सीएनजी सिलेंडरची हायड्रोस्टॅटिक किंवा संबंधित चाचणी दर तीन वर्षांनी करणे आवश्यक आहे. शिवाय, ८ जुलै २०२६ रोजी PESO ने सीएनजी भरण्यापूर्वी सिलेंडर टेस्ट सर्टिफिकेटची वैधता तपासण्याबाबत सूचना प्रसिद्ध केली आहे. त्यामुळे प्रमाणपत्राची मुदत संपलेली असेल तर केवळ काही रुपये वाचविण्यासाठी वाहनात सीएनजी भरू नका. दुसरी बाब म्हणजे अधिकृत आणि प्रमाणित किटच वापरा. स्वस्त म्हणून स्थानिक किंवा अनधिकृत सिलेंडर, व्हॉल्व्ह अथवा किट बसविणे म्हणजे वाहनाला चालते-बोलते धोक्याचे उपकरण बनविणे होय. किटची गळती आणि स्थिती अधिकृत OEM किंवा मान्यताप्राप्त रिट्रोफिटरकडून तपासून घेणे आवश्यक आहे.
तिसरी खबरदारी सीएनजी भरतानाची आहे. रिफ्यूलिंगच्या वेळी वाहनात कोणीही बसलेले नसावे, इंजिन बंद असावे आणि धूम्रपान किंवा मोबाईलचा वापर टाळावा, असे पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू नियामक मंडळाच्या (PNGRB) ग्राहक सुरक्षासूचनांमध्ये स्पष्ट करण्यात आले आहे. वाहनाचा हँडब्रेक लावणे आणि डिस्पेंसरचे रीडिंग शून्य आहे याची खात्री करणेही महत्त्वाचे आहे. सीएनजी स्वस्त आहे म्हणून सुरक्षिततेतही सवलत मिळते, असा गैरसमज वाहनधारकांनी सोडला पाहिजे. सिलेंडर हा उच्च दाबाखाली वायू साठवणारा घटक आहे; त्याची तपासणी, प्रमाणपत्र आणि फिटिंग यांत तडजोड केली तर बचतीचे गणित क्षणार्धात जीवावर बेतू शकते.
बातमीसाठी रेडी संबंधित इमेज
